Για εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες που μέχρι σήμερα έμεναν εκτός προστασίας, η επόμενη Δευτέρα μπορεί να αποδειχθεί ημέρα - ορόσημο.
Από τις 27 Ιουλίου τίθεται σε πλήρη λειτουργία η νέα μορφή του Εξωδικαστικού Μηχανισμού Ρύθμισης Οφειλών, ανοίγοντας για πρώτη φορά την πόρτα και σε όσους έχουν συνολικά χρέη από 5.000 ευρώ.
Η μείωση του κατώτατου ορίου από τις 10.000 ευρώ αλλάζει τα δεδομένα για περίπου ένα εκατομμύριο δυνητικούς δικαιούχους, οι οποίοι έως σήμερα δεν μπορούσαν να αξιοποιήσουν το συγκεκριμένο εργαλείο.
Η αλλαγή, που προβλέπεται στον νόμο 5313/2026, διευρύνει σημαντικά το πεδίο εφαρμογής του μηχανισμού και δίνει τη δυνατότητα σε νοικοκυριά, ελεύθερους επαγγελματίες και μικροοφειλέτες να ρυθμίσουν συνολικά τις υποχρεώσεις τους προς το Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία, τις τράπεζες και τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.
Τι αλλάζει από τις 27 Ιουλίου
Μέχρι σήμερα, κάποιος που όφειλε συνολικά 6.000 ή 7.000 ευρώ δεν μπορούσε να ενταχθεί στον εξωδικαστικό μηχανισμό, καθώς το ελάχιστο απαιτούμενο ύψος οφειλής ήταν 10.000 ευρώ.
Αυτό σήμαινε ότι χιλιάδες πολίτες με σχετικά μικρές οφειλές παρέμεναν εκτεθειμένοι σε κατασχέσεις τραπεζικών λογαριασμών, δεσμεύσεις περιουσιακών στοιχείων και άλλα αναγκαστικά μέτρα είσπραξης, χωρίς να έχουν πρόσβαση στη συνολική ρύθμιση που προσφέρει η πλατφόρμα.
Από τη Δευτέρα, το όριο μειώνεται στις 5.000 ευρώ, επιτρέποντας την υπαγωγή πολύ περισσότερων οφειλετών.
Το συνολικό χρέος μπορεί να αφορά μία μόνο οφειλή ή να είναι κατανεμημένο μεταξύ ΑΑΔΕ, e-ΕΦΚΑ (ΚΕΑΟ), τραπεζών ή funds.
Ποιο είναι το μεγάλο όφελος
Η ένταξη στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό δεν σημαίνει μόνο περισσότερες δόσεις.
Με την οριστική υποβολή της αίτησης ενεργοποιείται αυτομάτως προστασία από μέτρα αναγκαστικής είσπραξης, καθώς «παγώνουν» κατασχέσεις και άλλες διαδικασίες που κινούνται από το Δημόσιο ή ιδιώτες πιστωτές.
Παράλληλα, ο οφειλέτης αποκτά πρόσβαση σε ιδιαίτερα μακρύ χρόνο αποπληρωμής:
- έως 240 δόσεις για οφειλές προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία,
- έως 420 δόσεις για τραπεζικά δάνεια και απαιτήσεις που διαχειρίζονται funds.
Σε αρκετές περιπτώσεις προβλέπεται ακόμη και μερική διαγραφή οφειλής («κούρεμα»), εφόσον αυτό προκύπτει από τα εισοδηματικά και περιουσιακά δεδομένα που επεξεργάζεται ο αλγόριθμος της πλατφόρμας.
Οι βασικοί κανόνες
Παρά τη σημαντική διεύρυνση των δικαιούχων, ο μηχανισμός εξακολουθεί να λειτουργεί με συγκεκριμένους κανόνες.
Η ελάχιστη μηνιαία δόση διαμορφώνεται στα 50 ευρώ, ώστε η αποπληρωμή να είναι προσιτή ακόμη και για μικρότερες οφειλές.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το ύψος του συνολικού χρέους.
Όσοι οφείλουν 5.000 ευρώ και άνω μπορούν να υποβάλουν αίτηση στον εξωδικαστικό μηχανισμό.
Αντίθετα, όσοι έχουν ακόμη και ένα ευρώ λιγότερο –για παράδειγμα 4.999 ευρώ– δεν μπορούν να ενταχθούν και θα πρέπει να αξιοποιήσουν τις διαθέσιμες πάγιες ή έκτακτες ρυθμίσεις.
Δεν επιλέγει ο οφειλέτης τις δόσεις
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του μηχανισμού είναι ότι ο ενδιαφερόμενος δεν καθορίζει μόνος του τους όρους της ρύθμισης.
Η πλατφόρμα αντλεί στοιχεία για τα εισοδήματα, τις καταθέσεις και την περιουσιακή κατάσταση του οφειλέτη και, μέσω ειδικού αλγορίθμου, υπολογίζει τη δυνατότητα αποπληρωμής.
Με βάση αυτά τα δεδομένα προτείνεται μία συγκεκριμένη ρύθμιση, την οποία ο πολίτης μπορεί είτε να αποδεχθεί είτε να απορρίψει.
Για να ολοκληρωθεί η διαδικασία, απαιτείται προηγουμένως η συναίνεση του οφειλέτη ώστε να πραγματοποιηθούν όλες οι αναγκαίες διασταυρώσεις οικονομικών στοιχείων.
«Κέρδισε το στοίχημα της εμπιστοσύνης»
Η γενική γραμματέας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, Θεώνη Αλαμπάση, επισημαίνει στο ΑΠΕ – ΜΠΕ ότι ο Εξωδικαστικός Μηχανισμός έχει ήδη εξελιχθεί σε ένα από τα βασικά εργαλεία διαχείρισης ιδιωτικού χρέους.
Όπως αναφέρει, μέχρι σήμερα έχουν ολοκληρωθεί περισσότερες από 64.000 ρυθμίσεις, που αφορούν οφειλές συνολικού ύψους περίπου 20 δισ. ευρώ.
Η ίδια τονίζει ότι η μείωση του ορίου ένταξης στις 5.000 ευρώ υλοποιεί ένα διαχρονικό αίτημα της αγοράς και των νοικοκυριών, επιτρέποντας σε περίπου ένα εκατομμύριο μικροοφειλέτες να αποκτήσουν πρόσβαση σε μια ενιαία και συνολική λύση για τις οικονομικές τους εκκρεμότητες.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ