Η αποκατάσταση των δύο ιστορικών ανεμόμυλων στην περιοχή Κάτω Μύλοι - Αλευκάνδρα μπαίνει σε τροχιά υλοποίησης, καθώς η Δημοτική Επιτροπή Μυκόνου ενέκρινε τη σχετική μελέτη, τη διαδικασία ανάθεσης του έργου μέσω διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, καθώς και τους όρους της πρόσκλησης προς οικονομικό φορέα.
Η παρέμβαση κρίθηκε αναγκαία μετά τις εκτεταμένες ζημιές που προκάλεσαν τα ακραία καιρικά φαινόμενα της άνοιξης του 2025, τα οποία έπληξαν το νησί, προκαλώντας προβλήματα σε υποδομές και δημοτικά κτήρια.
Ο συνολικός προϋπολογισμός της σύμβασης ανέρχεται σε 74.400 ευρώ, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, ενώ η διάρκεια υλοποίησης προβλέπεται να φτάσει τους πέντε μήνες από την υπογραφή της σύμβασης. Η παρέμβαση αφορά, όχι μόνο την αποκατάσταση των φθορών, αλλά και τη διατήρηση ενός από τα πλέον αναγνωρίσιμα μνημεία της Μυκόνου, που αποτελεί σημείο αναφοράς για κατοίκους και επισκέπτες.
Με την έγκριση της μελέτης και την έναρξη των διαδικασιών ανάθεσης, ο Δήμος επιχειρεί να αποκαταστήσει τις ζημιές που προκλήθηκαν από τη θεομηνία, διασφαλίζοντας ότι οι ιστορικοί ανεμόμυλοι θα συνεχίσουν να αποτελούν ένα από τα πιο χαρακτηριστικά σύμβολα της Μυκόνου για τις επόμενες γενιές.
Χ. Βερώνης: "Ευκαιρία να προχωρήσουμε σε μια ουσιαστική και ριζική αποκατάστασή"
Ο δήμαρχος Μυκόνου, Χρήστος Βερώνης, μίλησε στην "Κοινή Γνώμη" για τις εργασίες αποκατάστασης των ιστορικών ανεμόμυλων του νησιού, τονίζοντας τη σημασία της προστασίας ενός από τα σημαντικότερα τοπόσημα της Μυκόνου, αλλά και τον ευρύτερο σχεδιασμό του Δήμου για την αισθητική και λειτουργική αναβάθμιση της περιοχής.
"Η παρέμβαση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς πρόκειται για δύο ανεμόμυλους ιδιοκτησίας του Δήμου, οι οποίοι έχουν υποστεί σημαντικές φθορές, κυρίως στην οροφή αλλά και στον φέροντα οργανισμό τους. Είναι, όμως, και μια ευκαιρία να προχωρήσουμε σε μια ουσιαστική και ριζική αποκατάστασή τους. Δίπλα τους υπάρχουν ιδιωτικοί ανεμόμυλοι, καθώς και ένας ακόμη που έχει ανακαινιστεί και έχει παραχωρηθεί στον Σύλλογο Γυναικών. Όλοι μαζί αποτελούν ένα ενιαίο σύνολο και θα ήταν πραγματικά παραφωνία να παραμείνουν οι δύο δημοτικοί ανεμόμυλοι με τις φθορές που έχουν υποστεί", ανέφερε αρχικά, σχετικά με τη σημασία της αποκατάστασης των ανεμόμυλων.
Αναφερόμενος στις εργασίες που θα πραγματοποιηθούν, πρόσθεσε ότι "για τον λόγο αυτό εκπονήθηκε τεχνική μελέτη από την Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου και τον αρμόδιο αντιδήμαρχο, που είναι αρχιτέκτονας μηχανικός, και προχωρούμε στην αποκατάσταση, όχι μόνο εξαιτίας των ζημιών που προκάλεσε η θεομηνία, αλλά με τη λογική της συνολικής προστασίας ενός μοναδικού μνημείου. Πρόκειται για εξειδικευμένες εργασίες, καθώς η στέγη κατασκευάζεται με βούρλα και απαιτεί ειδικά υλικά και τεχνικές. Μετά την έγκριση του προϋπολογισμού και της Δημοτικής Επιτροπής προχωρούμε στην ανάθεση των απαιτούμενων εργασιών και προμηθειών και εκτιμούμε ότι μέσα στους επόμενους δύο μήνες οι δύο ανεμόμυλοι θα έχουν αποκατασταθεί πλήρως".
"Οι ανεμόμυλοι αποτελούν νεότερα μνημεία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και ουσιαστικά είναι το σήμα κατατεθέν της Μυκόνου"
Αναφορικά με τη σημασία των ανεμόμυλων για τη Μύκονο, ο κ. Βερώνης σημείωσε πως "οι ανεμόμυλοι αποτελούν νεότερα μνημεία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και ουσιαστικά είναι το σήμα κατατεθέν της Μυκόνου. Πρόκειται για ένα τοπόσημο με τεράστια αναγνωρισιμότητα, υψηλή αισθητική και πολιτιστική αξία, το οποίο μέσα από τις φωτογραφίες του ταξιδεύει καθημερινά σε ολόκληρο τον κόσμο και αποτελεί μία από τις πιο χαρακτηριστικές εικόνες του νησιού".
Στη συνέχεια, ερωτηθείς για τον σχεδιασμό του Δήμου μετά την ολοκλήρωση των εργασιών, υπογράμμισε πως "ήδη έχουν γίνει κατά το παρελθόν ορισμένες παρεμβάσεις στην περιοχή, οι οποίες όμως δεν είχαν το επιθυμητό αποτέλεσμα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η παρέμβαση στον φωτισμό, όπου υπήρξαν αστοχίες. Για τον λόγο αυτό υπάρχει πλέον σχεδιασμός για μια πιο ουσιαστική αισθητική και λειτουργική αναβάθμιση του χώρου. Παράλληλα, υπάρχει ένας πιο μακροπρόθεσμος προγραμματισμός για την προστασία της ευρύτερης περιοχής των Μύλων, με στόχο να περιοριστεί η πρόσβαση των αυτοκινήτων και γενικότερα να αντιμετωπιστούν παράγοντες που σήμερα υποβαθμίζουν την ιστορική και αισθητική αξία του μνημείου. Με μία λέξη, ναι, στόχος μας είναι να προχωρήσουμε σε μια πιο ολοκληρωμένη και ουσιαστική παρέμβαση για ολόκληρη την περιοχή".
Ζημιές από την έντονη κακοκαιρία
Σύμφωνα με την τεχνική έκθεση της μελέτης, το διάστημα από τις 31 Μαρτίου έως τις 2 Απριλίου 2025 η Μύκονος επλήγη από πρωτοφανή έντονα καιρικά φαινόμενα, με ισχυρές βροχοπτώσεις που προκάλεσαν πλημμύρες σε κτήρια και στο οδικό δίκτυο, διαταράσσοντας τη λειτουργία υπηρεσιών και δημιουργώντας εκτεταμένες ζημιές σε δημοτικές υποδομές. Ανάμεσα στα σημεία που επηρεάστηκαν ήταν και οι δύο δημοτικοί ανεμόμυλοι στην περιοχή Κάτω Μύλοι - Αλευκάνδρα, οι οποίοι υπέστησαν σημαντικές φθορές και χρειάζονται άμεσες εργασίες αποκατάστασης.
Η τεχνική υπηρεσία του Δήμου επισημαίνει ότι η καθυστέρηση στην αποκατάσταση των ζημιών θα μπορούσε να επιδεινώσει τα προβλήματα, ιδιαίτερα ενόψει της θερινής τουριστικής περιόδου, γι' αυτό και προκρίθηκε η διαδικασία της κατεπείγουσας ανάθεσης που προβλέπεται από τη νομοθεσία για περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.
Τι περιλαμβάνει η συντήρηση
Η μελέτη προβλέπει ένα σύνολο παρεμβάσεων που αποσκοπούν τόσο στη στατική και λειτουργική αποκατάσταση των ανεμόμυλων όσο και στη διατήρηση της αυθεντικής κυκλαδίτικης αρχιτεκτονικής τους.
Ειδικότερα προβλέπεται η προμήθεια φυσικών βούρλων ή καλαμιών για την ανακατασκευή της χαρακτηριστικής στέγης των ανεμόμυλων, καθώς και η αντικατάσταση ξύλινων δοκίδων της κωνικής στέγης με ξυλεία κυπαρισσιού, υλικό που επιλέγεται για την αντοχή του στις καιρικές συνθήκες, την υγρασία και τους τερμίτες.
Παράλληλα θα πραγματοποιηθούν χρωματισμοί στο εσωτερικό και το εξωτερικό των μύλων με παραδοσιακό λευκό ασβέστη, ώστε να διατηρηθεί η αυθεντική αισθητική των κυκλαδίτικων μνημείων και να προστατευθεί η λιθοδομή από τις καιρικές επιδράσεις. Στις εργασίες περιλαμβάνεται ακόμη η αντικατάσταση των ξύλινων κουφωμάτων με νέα, κατασκευασμένα από ξυλεία μεράντι, σύμφωνα με τις παραδοσιακές προδιαγραφές, καθώς και όλες οι απαραίτητες εργασίες τοποθέτησης των υλικών και καθαρισμού του χώρου μετά την ολοκλήρωση των επεμβάσεων.
Γιατί επιλέχθηκε η κατεπείγουσα διαδικασία
Η Δημοτική Επιτροπή ενέκρινε την προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση, αξιοποιώντας τη δυνατότητα που προβλέπει το άρθρο 32 του Ν. 4412/2016 για περιπτώσεις κατεπείγουσας ανάγκης, όταν αυτή οφείλεται σε απρόβλεπτα γεγονότα.
Στην τεχνική έκθεση επισημαίνεται ότι τα έντονα καιρικά φαινόμενα που προκάλεσαν τις ζημιές ήταν εξαιρετικά σπάνια για τη Μύκονο και δεν μπορούσαν να προβλεφθούν, ενώ η άμεση αποκατάσταση κρίθηκε αναγκαία ώστε να μην επιβαρυνθούν περαιτέρω οι ζημιές και να προστατευθεί ένα από τα σημαντικότερα πολιτιστικά τοπόσημα του νησιού. Παράλληλα, ο Δήμος είχε τεθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης πολιτικής προστασίας μετά τη θεομηνία, γεγονός που ενισχύει τη δυνατότητα εφαρμογής της συγκεκριμένης διαδικασίας.
Προϋπολογισμός των παρεμβάσεων
Από τον ενδεικτικό προϋπολογισμό προκύπτει ότι το μεγαλύτερο μέρος της δαπάνης αφορά την προμήθεια βούρλων για την ανακατασκευή της στέγης, με προϋπολογισμό 40.000 ευρώ. Ακολουθούν οι εργασίες χρωματισμού ύψους 9.200 ευρώ, η προμήθεια κουφωμάτων με 3.400 ευρώ, οι ξύλινες δοκίδες με 2.400 ευρώ και οι εργασίες εφαρμογής και τοποθέτησης με 5.000 ευρώ. Το συνολικό κόστος χωρίς ΦΠΑ ανέρχεται στις 60.000 ευρώ και με ΦΠΑ φτάνει τις 74.400 ευρώ.
Σημειώνεται ότι οι ποσότητες των υλικών μπορούν να μεταβληθούν κατά την υλοποίηση των εργασιών, ανάλογα με τις πραγματικές ανάγκες που θα διαπιστωθούν από τον επόπτη του έργου, χωρίς να ξεπεραστεί το συνολικό συμβατικό τίμημα.
