Σταθερή είναι η “πυξίδα” του Δήμου Σύρου - Ερμούπολης όσον αφορά στην αναγκαιότητα αποκατάστασης των ταφικών μνημείων, συνολικά(!), σύμφωνα με όσα δηλώνει στην “Κοινή Γνώμη”, ο αντιδήμαρχος Διοικητικών Υπηρεσιών και πρόεδρος της Επιτροπής Διάσωσης Ταφικών Μνημείων Αγίου Γεωργίου, Δομένικος Σαγκινέτος.
Με αφορμή την ανανέωση της ετήσιας συνδρομής του Δήμου στην Ένωση Σημαντικών Κοιμητηρίων της Ευρώπης - ASCE, ρωτήθηκε για το ποια είναι τα παρακάτω βήματα όσον αφορά στη διάσωση και ανάδειξή τους, αφού μέχρι σήμερα, “αναγεννήθηκαν” και αποκαταστάθηκαν μόλις δύο και συγκεκριμένα τα ταφικά μνημεία του Γιαννίκογλου και του Πρώιου. Επιπλέον, υπάρχουν μελέτες και μάλιστα εγκεκριμένες από το Υπουργείο Πολιτισμού για άλλα δύο και ειδικότερα για τα μαυσωλεία των Πρασσακάκη και Γεωργιάδου.
Σύμφωνα με όσα υπογράμμισε ο κ. Σαγκινέτος, το βλέμμα πρέπει να στραφεί σε μία συνολική δουλειά για όλα τα μαυσωλεία, αφού ο κοιμητηριακός πλούτος της Ερμούπολης είναι εξαιρετικά σπουδαίος και μπορεί να αποτελέσει σημαντικό επισκέψιμο σταθμό για τους επισκέπτες στο νησί.
Το βλέμμα στη συνολική αποκατάσταση
Πρωτίστως, ο κ. Σαγκινέτος επεσήμανε ότι είναι σημαντικό πως ο Δήμος Σύρου - Ερμούπολης φροντίζει για την ανανέωση της συμμετοχής του κοιμητηρίου του Αγίου Γεωργίου στην Ένωση Σημαντικών Κοιμητηρίων της Ευρώπης. “Εγκρίνουμε τη συνδρομή μας για το δίκτυο σημαντικών κοιμητηρίων και αυτό το ζήτημα της ανάδειξης και κυρίως της αποκατάστασης των υπολοίπων ταφικών μνημείων παραμένει στο “τραπέζι””, δήλωσε αρχικά, υποστηρίζοντας πως κανονικά “η αποκατάσταση όλων των υπολοίπων, πρέπει να μπει σε κάποιο ευρωπαϊκό πρόγραμμα”.
Σύμφωνα με όσα εξήγησε ο κ. Σαγκινέτος “είναι ένας πολύτιμος κοιμητηριακός πλούτος που δεν μπορεί να αφήνεται να ρημάζει”. Πρόσθεσε, δε, πως “είναι γύρω στα 100 ταφικά μνημεία και εμείς φτιάξαμε δύο. Δεν μπορούμε όμως να προχωράμε με αυτόν τον ρυθμό γιατί στο τέλος, θα φέρουν τεράστιες φθορές όλα”.
Για το αν “τραβούν” τα βλέμματα των επισκεπτών, ο πρόεδρος της Επιτροπής ανέφερε πως “συστηματικά θα δείτε επισκέπτες να πηγαίνουν στον χώρο και να φωτογραφίζουν τα ταφικά μνημεία”. Άρα, συμπλήρωσε πως “είναι σοβαρό θέμα και θα πρέπει να γίνουν μελέτες. Εμείς στον Δήμο εκτιμώ πως δεν θα μπορούσαμε να αναλάβουμε όλον αυτόν τον φόρτο, που απαιτεί και εξειδικευμένη γνώση”. Κατά συνέπεια έκρινε πως, “ίσως σε συνεργασία με ένα εξωτερικό γραφείο να μπορούσαμε να προχωρήσουμε”. Σημείωσε, βέβαια, πως “πρέπει να προσεχθεί και το θέμα των ελάχιστων ενεργών τάφων μέσα στο κοιμητήριο του Αγίου Γεωργίου. Δηλαδή το 95% είναι ανενεργοί”. Σε αυτό το πλαίσιο, πρόσθεσε πως “θα μπορούσαμε να βρούμε τη λύση, γιατί είναι κρίμα να μην αποκατασταθούν”. Συμπλήρωσε, μάλιστα, για το θέμα των φθορών σε αυτά πως “κάθε μήνας που περνάει η ζημιά είναι μεγαλύτερη. Δυστυχώς”.
Πρόταση αρχιτεκτονικής ανάδειξης από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο
Επιπλέον, ο Δήμος Σύρου - Ερμούπολης έχει στη διάθεσή του μία πρόταση αρχιτεκτονικής ανάδειξης των ταφικών μνημείων του κοιμητηρίου του Αγίου Γεωργίου, που εκπονήθηκε από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, στο πλαίσιο ερευνητικού προγράμματος του Υπουργείου Πολιτισμού. Αυτή η πρόταση είχε γνωστοποιηθεί τον Φεβρουάριο του 2026 και επί της ουσίας αφορά σε μία μία ουσιαστική ερευνητική δουλειά που έγινε και αποτυπώθηκαν τα ταφικά μνημεία, με σκοπό, κατόπιν ήπιων εργασιών και επεμβάσεων (αφού γίνουν μελέτες), να μπορέσουν αυτά να αναδειχθούν και μαζί με το αρχιτεκτονικό κάλλος τους, να κάνουν γνωστή και την ιστορία των ιδιοκτητών τους και των οικογενειών που πέρασαν από την Ερμούπολη και άφησαν το στίγμα τους.
Ωστόσο, για την υλοποίησή της απαιτείται και χρηματοδότηση, βήμα για το οποίο προς το παρόν δεν έχει υπάρξει καμία σχετική εξέλιξη ή κίνηση.
Σε παλαιότερες δηλώσεις του στην “Κοινή Γνώμη” για το θέμα, ο δήμαρχος Σύρου - Ερμούπολης, Αλέξης Αθανασίου είχε τονίσει τη σημασία που θα είχε η εφαρμογή της στο κοιμητήριο, ενώ είχε υπογραμμίσει ακόμη πως θα ήταν απαραίτητη η εξεύρεση χρηματοδότησης και πόρων.
“Αυτή είναι μία πρόταση ανάδειξης της σημερινής κατάστασης επί της ουσίας. Η αναγκαιότητα για τα μαυσωλεία του Αγίου Γεωργίου είναι η ύπαρξη μίας συνολικής μελέτης για αποκατάσταση κάθε ταφικού μνημείου”, δήλωσε ο Δομένικος Σαγκινέτος, επαναλαμβάνοντας πως “θα πρέπει μέσα από κάποια ευρωπαϊκή χρηματοδότηση τα ταφικά μνημεία να αναγεννηθούν. Αυτό θα μπορούσε να γίνει από το Υπουργείο Πολιτισμού ή και μέσα από κάποιο πρόγραμμα της Περιφέρειας. Σίγουρα θα πρέπει να υπάρξουν εγκρίσεις για όσα αφορούν σε αποκατάσταση από το Υπουργείο Πολιτισμού”. Εκτίμησε, βέβαια, πως “αν πάμε απευθείας από το Υπουργείο Πολιτισμού φοβάμαι για καθυστερήσεις. Ίσως ο πιο αποτελεσματικός “δρόμος” να είναι μέσω της Περιφέρειας”.
Ψηφιακή αποτύπωση μέσω ΣΒΑΑ
Επιπρόσθετα, σε αναμονή παραμένει και η ευκαιρία της ψηφιακής αποτύπωσης όλων των ταφικών μνημείων μέσω του σχεδίου Στρατηγικής Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης, το οποίο είχε εγκριθεί κατά το παρελθόν και ο Δήμος Σύρου - Ερμούπολης, στο πλαίσιο αυτού, θα μπορεί να πάρει 200.000 ευρώ για να φροντίσει σχετικώς. Η συγκεκριμένη δουλειά θα αφορά στην αρχιτεκτονική αποτύπωση (σχέδιο γενικής διάταξης των τμημάτων 02 και 03 του νεκροταφείου, κατόψεις, όψεις, τομές, αρχιτεκτονικές και γλυπτικές λεπτομέρειες για όλα τα μαυσωλεία και ταφικές στήλες που περιέχονται) και την κατασκευή ψηφιακών 3D απεικονίσεων του κάθε ταφικού μνημείου.
Και αυτό το έργο, όπως εξήγησε ο Δομένικος Σαγκινέτος θα αφορά σε ψηφιακή αποτύπωση και όχι σε μελέτη αποκατάστασης.
Δεδομένου πως η Δημοτική Αρχή Σύρου - Ερμούπολης το τρέχον διάστημα εξετάζει τις προτεραιότητες για το ΣΒΑΑ σχετικά με τις αναπλάσεις του νότιου τμήματος της πόλης, άξιο απορίας είναι αν θα συμπεριλάβει και την εν λόγω πρόταση στον οριστικό σχεδιασμό της και άρα, αν θα πάρει τα 200 χιλ. ευρώ για την ψηφιακή αποτύπωσή τους.
