Σε κλίμα συγκίνησης πραγματοποιήθηκε το πρωί του Σαββάτου 19 Σεπτεμβρίου, στο Μνημείο του Αφανούς Ναύτη, η τελετή μνήμης για τους ανθρώπους της Σύρου που έχασαν τη ζωή τους στη θάλασσα.
Η πρωτοβουλία ανήκε σε ομάδα συμπολιτών, ορισμένοι εκ των οποίων έχουν χάσει συγγενικά τους πρόσωπα σε ναυάγια, ενώ στην τελετή συμμετείχαν η Ορθόδοξη και η Καθολική Εκκλησία.
Η εκδήλωση αποτέλεσε μια ιδιαίτερη στιγμή μνήμης για τους Συριανούς ναυτικούς που δεν επέστρεψαν ποτέ από τα ταξίδια τους, αλλά και για όλους όσοι συνδέθηκαν με τη θάλασσα και έχασαν τη ζωή τους σε αυτή.
Η μνήμη του ναυαγίου της "Ακτής"
Η τελετή πραγματοποιήθηκε σχεδόν εννέα δεκαετίες μετά το τραγικό ναυάγιο του πλοίου "Ακτή" της εταιρείας "Κάσσος" των Ρεθύμνη, Πνευματικού και Γιάνναγα, το 1938, όταν έχασαν τη ζωή τους 17 Συριανοί.
Το δυστύχημα είχε συγκλονίσει την τοπική κοινωνία και αποτέλεσε μία από τις αφορμές για να ενισχυθεί η ανάγκη δημιουργίας ενός χώρου αφιερωμένου στη μνήμη των ναυτικών που χάθηκαν στη θάλασσα. Το Μνημείο Αφανούς Ναύτη δημιουργήθηκε αρκετές δεκαετίες αργότερα, κατά τη δεκαετία του 1970, με δωρεά της οικογένειας Γουλανδρή.
Κατά τη διάρκεια της σημερινής τελετής μνημονεύθηκαν ονόματα Συριανών ναυτικών που έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, ως αποτέλεσμα δράσης πολεμικών πλοίων και υποβρυχίων του Άξονα, καθώς και ναυτικών που χάθηκαν στη μεταπολεμική περίοδο έως και τις ημέρες μας.
Ανοιχτή πρόσκληση στις οικογένειες
Η πρωτοβουλία είχε απευθύνει πρόσκληση ιδιαίτερα στις οικογένειες που έχουν χάσει δικό τους άνθρωπο στη θάλασσα, προκειμένου να γνωστοποιήσουν το ονοματεπώνυμό του και να συμπεριληφθεί στη μνημόνευση.
Την πρωτοβουλία για την πραγματοποίηση της τελετής είχαν οι Γιάννης Σαμανίου, Πέτρος Ρούσσος ή Πρινιάς, Θεμιστοκλής Αλιφραγκής, Κωνσταντίνος Καπούτσος, Ισίδωρος Μαμίδης και Νίκος Αλμπανόπουλος.
Οι χαιρετισμοί
Μετά την επιμνημόσυνη δέηση ακολούθησαν σύντομοι χαιρετισμοί εκπροσώπων του Δημοτικού Συμβουλίου, της Περιφέρειας, καθώς και συλλόγων και φορέων που σχετίζονται με τη ναυτιλία.
Αρχικά, τον χαιρετισμό του Μητροπολίτη Σύρου Δωρόθεου Β' ανέγνωσε ο Πάτερ Κωνσταντίνος Κοντός, ενώ στη συνέχεια εκ μέρους της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου μίλησε ο αντιπεριφερειάρχης Μεταφορών Κυκλάδων, Νίκος Φωτεινιάς.
Από τον Δήμο Σύρου - Ερμούπολης χαιρετισμό απηύθυνε ο αντιδήμαρχος, Γιάννης Μαραγκός.
Αναλυτικά, στον λόγο του ανέφερε:
"Συγκεντρωθήκαμε σήμερα εδώ για να αποτίσουμε φόρο τιμής στους συριανούς ναυτικούς που χάθηκαν στη διάρκεια του Β Παγκοσμίου Πολέμου, υπηρετώντας στα πλοία της εμπορικής ναυτιλίας. Το σημερινό μνημόσυνο πραγματοποιείται κατόπιν πρωτοβουλίας έξι συμπολιτών μας, ανθρώπων που αισθάνθηκαν την ανάγκη να αναζητήσουν, να αναδείξουν και να τιμήσουν τη μνήμη αυτών των ανθρώπων.
Πρόκειται για μια πρωτοβουλία που ο Δήμος Σύρου Ερμούπολης ομόφωνα στήριξε, γιατί η διατήρηση της ιστορικής μνήμης αποτελεί χρέος όλων μας. Άλλωστε, όλοι μας γνωρίζουμε την αγωνία για έναν συγγενή μας ναυτικό, αλλά και τον πόνο της απώλειας για τους δικούς μας ανθρώπους που χάθηκαν στη θάλασσα.
Η ναυτιλία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ιστορία και την πορεία της Ελλάδας. Η θάλασσα υπήρξε διαχρονικά πηγή ζωής, δημιουργίας και προόδου για τον τόπο μας και οι ναυτικοί, με την εργασία, την αντοχή και την προσφορά τους συνέβαλαν καθοριστικά στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της χώρας.
Και για τη Σύρο, η σχέση αυτή με τη θάλασσα είναι βαθύτερη. Είναι κομμάτι της ιστορίας της Σύρου, της ναυτικής μας παράδοσης και της ταυτότητάς μας. Η Ερμούπολη, από τα πρώτα χρόνια της δημιουργίας της, εξελίχθηκε σε σημαντικό εμπορικό και ναυτιλιακό κέντρο και στα χρόνια της ακμής της αποτέλεσε ένα από τα σημαντικότερα ναυτιλιακά και ναυπηγικά κέντρα του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου.
Άνθρωποι της θάλασσας, άνθρωποι της δουλειάς και του καθήκοντος, δικοί μας άνθρωποι έφυγαν για ένα ταξίδι που δεν ολοκλήρωσαν ποτέ.
Τα πλοία τους χάθηκαν και έμελλε να μην πιάσουν ποτέ το δικό τους λιμάνι, στη Σύρο. Για κάποιους από αυτούς δεν υπήρξε ποτέ η δυνατότητα ταφής τους στον τόπο τους. Η θάλασσα έγινε η τελευταία τους κατοικία. Σήμερα, όμως θυμόμαστε αυτούς τους ανθρώπους και τους προσφέρουμε έναν τόπο μνήμης.
Χρωστάμε σε αυτούς τους ανθρώπους που χάθηκαν στις θάλασσες.
Σήμερα τούς μνημονεύουμε με το όνομά τους, έναν προς έναν, με σεβασμό και συγκίνηση. Η κίνησή μας αυτή αποτελεί έναν ελάχιστο φόρο τιμής στη μνήμη τους και μια υπενθύμιση της πορείας και της θυσίας τους. Είναι χρέος μας να μην ξεχάσουμε τα ονόματά τους, την ιστορία τους και την προσφορά τους.
Δεσμευόμαστε η μνήμη τους να παραμείνει ζωντανή από γενιά σε γενιά.
Ας είναι αιώνια η μνήμη τους".
Η τελετή ολοκληρώθηκε με παραδοσιακό κέρασμα, προσφορά των πολιτών που ανέλαβαν την πρωτοβουλία.