Με έντονες αντιδράσεις πέρασε κατά πλειοψηφία από το Β΄ Θερινό Τμήμα της Βουλής η τροπολογία που επιφέρει ριζικές αλλαγές στον χώρο των μέσων ενημέρωσης, ενισχύοντας τις σχέσεις διαπλοκής και προσφέροντας ευκαιρίες γιγάντωσης και μονοπωλιακής επιβολής στα μεγάλα συμφέροντα των μεγάλων καναλιών και εντύπων.
Με αποχωρήσεις του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΚΕ σημαδεύτηκε η ψήφιση της τροπολογίας για την μεταβολή του πλαισίου λειτουργίας των ΜΜΕ, που τελικά πέρασε κατά πλειοψηφία και η οποία περιλαμβανόταν στην άσχετη «κύρωση σύμβασης δωρεάς ογκολογικού νοσοκομείου Κηφισιάς "ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΑΝΑΡΓΥΡΟΙ"».
Το σύνολο των κομμάτων αντιπολίτευσης τάχθηκε κατά της τροπολογίας, μιλώντας για «κυβερνητική διαπλοκή με το μιντιακό σύστημα».
Αντιδράσεις εκφράστηκαν και από την πλευρά των εργαζομένων, καθώς με τα νέα δεδομένα των υπερμεγεθών καναλιών που θα δημιουργηθούν θα περιοριστούν το ελάχιστο και οι θέσεις εργασίας, ενώ η μονοπωλιακή κατάσταση που θα προκύψει θα μεταβάλλει και τους οικονομικούς όρους απασχόλησης.
Η βεβιασμένη κίνηση της κυβέρνησης για την ψήφιση της τροπολογίας φαίνεται και από την έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, όπου ουσιαστικά αδειάζεται η κυβέρνηση όταν αναφέρεται ότι «Τα ασφυκτικά χρονικά περιθώρια εντός των οποίων ζητήθηκε η σύνταξη της έκθεσης δεν επέτρεψαν την ολοκληρωμένη επεξεργασία της τροπολογίας και την εκτίμηση των οικονομικών αποτελεσμάτων».
Εξυπηρέτηση των «μεγάλων»
Με τις αλλαγές που ψηφίστηκαν και αφορούν στον χώρο των Μέσων Ενημέρωσης, επιτρέπεται πλέον, η έως τώρα απαγορευμένη, συγχώνευση επιχειρήσεων ηλεκτρονικών ΜΜΕ, με ευεργετηθέντες από αυτό τους ιδιοκτήτες μεγάλων καναλιών και τους εκδότες μεγάλων εκδοτικών συγκροτημάτων, που στις περισσότερες των περιπτώσεων είναι τα ίδια πρόσωπα.
Η τροπολογία επιτρέπει «κατ’ εξαίρεση συμπράξεις μεταξύ επιχειρήσεων ηλεκτρονικών μέσων», καταργώντας τον νόμο του 2007 που απαγόρευε «κάθε σύμπραξη μεταξύ επιχειρήσεων μέσων ενημέρωσης».
Παρά τις μεγάλες αλλαγές που επέφερε η παρούσα τροπολογία δεν ξεκαθάρισε η κατάσταση όσον αφορά στις αδειοδοτήσεις των καναλιών, με το Δημόσιο να συνεχίζει να μην απαιτεί τα οφειλόμενα για τις τηλεοπτικές συχνότητες, παραπέμποντας την επίλυση του θέματος στο μέλλον.
Πλήρης η αλλαγή που επέρχεται σε ότι αφορά και στην διαφημιστική αγορά, με την κατάργηση του ρόλου των διαφημιστικών εταιρειών ως διαμεσολαβητή προς τα Μέσα και την απευθείας συμφωνία και τιμολόγηση των διαφημιζόμενων από τα ΜΜΕ, χωρίς την παροχή διευκολύνσεων ή προσφορά οιοδήποτε οφέλους για τη διαφημιστική προβολή.
Σε ότι σχετίζεται με τους κάθε είδους έμμεσους ή άμεσους φόρους, τον ΦΠΑ και το αγγελιόσημο, θα υπολογίζονται σύμφωνα με την αναγραφόμενη στο τιμολόγιο τιμή, με αφαίρεση της όποιας έκπτωσης.
Πρακτική που θα λειτουργήσει υπέρ των μεγάλων εκδοτικών συγκροτημάτων εις βάρος των μικρότερων επιχειρήσεων του Τύπου, καθώς οι υπερμεγέθεις όμιλοι που θα δημιουργηθούν θα αποκτήσουν και τον πλήρη έλεγχο της διαφημιστικής, στην οποία οι μικρότεροι δεν θα μπορούν αν έχουν όχι μόνο πρόσβαση αλλά και διαπραγματευτικό λόγο, με ουσιαστικό αποκλεισμό τους.
Πολιτικές τοποθετήσεις
Στην έντονη πολιτική συζήτηση του θέματος, τα κόμματα του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΚΕ αποχώρησαν από τη Βουλή, μιλώντας για έγκλημα της κυβέρνησης στο χώρο του τύπου.
Εκ μέρους του ΣΥΡΙΖΑ, ο Παναγιώτης Κουρουμπλής είπε ότι «Δεν θα καταστούμε συνένοχοι σε ένα έγκλημα στον χώρο του τύπου. Η κυβέρνηση οδηγείται σε εκλογές και θέλει να διαμορφώσει νέες σχέσεις με το μιντιακό σύστημα» και χαρακτήρισε τη διάταξη «χαριστική και προκλητική».
Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ, Παναγιώτης Λαφαζάνης, μίλησε για «μέγα σκάνδαλο» και «αυγουστιάτικη (ν)τροπολογία με δώρα στους μεγαλοκαναλάρχες».
Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΚΚΕ Νίκος Καραθανασόπουλος, δήλωσε ότι «Πρόκειται για μια τεράστια παρέκκλιση γιατί συμβάλει στην αλλαγή του τοπίου των ΜΜΕ και δυσχεραίνει τη θέση των δημοσιογράφων» και με την αποχώρηση της ΚΟ του κόμματος του από τη συζήτηση της τροπολογίας, κατέθεσε αίτημα διεξαγωγής ονομαστικής ψηφοφορίας.
Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της ΔΗΜΑΡ Νίκος Τσούκαλης, αναφέρθηκε στην απουσία από την επίμαχη τροπολογία της ουσιαστικής επιχειρηματολογίας, λέγοντας. «Καλό θα ήταν η επιχειρηματολογία για να δικαιολογηθεί το κατεπείγον να είναι πιο ουσιαστική και όχι τυπική».
Ο βουλευτής των ΑΝ.ΕΛ. Τέρενς Κουίκ επεσήμανε ότι «Ενισχύονται τα αθηνοκεντρικά μέσα σε βάρος των περιφερειακών», συμπληρώνοντας «Επειδή είμαι του χώρου θα ήμουν ο τελευταίος που θα έλεγα ότι δεν θα έπρεπε να γίνει ρυθμίσεις. Αλλά να γίνει σοβαρή συζήτηση σε επιτροπή, στην ολομέλεια, να έρθουν οι εργαζόμενοι, οι μιντιάρχες, όλοι να συζητήσουμε. Υπέκυψε η κυβέρνηση σε δυο μεγάλα δημοσιογραφικά συγκροτήματα».
Από την πλευρά της ΔΗΜ.ΑΡ. ο Δημήτρης Αναγνωστάκης ανέφερε ότι «Η συγκεκριμένη τροπολογία ανατρέπει ριζικά το θεσμικό πλαίσιο των ΜΜΕ. Δεν έγινε το στοιχειώδες, μία διαβούλευση. Εξυπηρετούνται μιντιακά συμφέροντα».
Απεργιακή κινητοποίηση
Οι εργαζόμενοι στα ΜΜΕ ως άμεσα θιγόμενοι από τις νέες ρυθμίσεις, απαντούν με 24ωρη απεργία, ενώ άκαρπες αποδείχτηκαν οι συναντήσεις που ρπαγματοποίησαν με εκπροσώπους όλων των κομμάτων για την απόσυρση της επίμαχης τροπολογίας.
Τα Διοικητικά Συμβούλια των Συνεργαζόμενων Ομοσπονδιών και Ενώσεων στον χώρο του Τύπου, απεργούν αντιδρώντας, όπως αναφέρουν «στην εν κρυπτώ και κατά παραγγελία των μιντιαρχών, πρωτοβουλία της κυβέρνησης να καταλύσει σε μια νύχτα δικαιώματα και κατακτήσεις δεκαετιών».
Αναφέρουν ότι με το νέο καθεστώς, οι μεγαλοϊδιοκτήτες θα μπορούν χωρίς περιορισμούς να κατέχουν όσα ΜΜΕ οποιασδήποτε μορφής και με όσους εργαζόμενους επιθυμούν, ενώ οι συγχωνεύσεις αναμένεται να οδηγήσουν σε μαζικές απολύσεις και συρρίκνωση προσωπικού καθώς στο ελάχιστο προσωπικό της επιχείρησης θα συνυπολογίζονται πλέον οι εργαζόμενοι σε όλα τα μέσα του ομίλου.
Καλούν δε τους εργαζόμενους στην ενημέρωση, να πάρουν την υπόθεση στα χέρια τους για να ματαιώσουν στην πράξη όλες τις παραπάνω μεθοδεύσεις.
