Άφεση αμαρτιών που οδηγεί στην ατιμωρησία, προσφέρει το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους σε όσους σπατάλησαν, κακοδιαχειρίστηκαν ή ακόμα και κερδοσκόπησαν από τις δημοτικές επιχειρήσεις, απαλλάσσοντας τους από τις προσωπικές ευθύνες.
Στο κενό πέφτει η πάταξη της διαφθοράς που επικαλούνται συνεχώς τα κυβερνητικά στελέχη, ως κύριο στοιχείο της ασκούμενης πολιτικής, όταν στην πράξη η παρεχόμενη προστασία πείθει περί του αντιθέτου.
Όλο το προηγούμενο διάστημα είχε στοχοποιηθεί η τοπική αυτοδιοίκηση ως πυρήνας διαφθοράς, καθώς υπήρχε συνεχής δημοσιοποίηση των στοιχείων των ερευνών που αφορούσαν σε οικονομικές ατασθαλίες πολλών χιλιάδων ευρώ.
Κατόπιν της πολιτικής σκοπιμότητας, που η εν λόγω τακτική εξυπηρέτησε, οδηγώντας στην αποδόμηση και υποβιβασμό του αυτοδιοικητικού θεσμού, τώρα προσφέρεται απλώχερη προστασία σε όσους υπερχρέωσαν τις δημοτικές επιχειρήσεις.
Γνωμοδότηση απαλλαγής
Ερώτηση του υπουργείου Οικονομικών, κατατέθηκε προς το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους, σχετική με τον τρόπο διαχείρισης της κατάστασης που προέκυψε από τα στοιχεία των υπερχρεωμένων δημοτικών επιχειρήσεων, που επί χρόνια επιβάρυναν τους Δήμους και κατ’ επέκταση τους δημότες.
Με γνωμοδότηση του το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους(49/2014), βασιζόμενο στους νόμους 4071/2012 και 4170/2013, απαλλάσσει των προσωπικών ευθυνών τους διοικούντες τις δημοτικές επιχειρήσεις για τις οφειλές τους, διαγράφοντας τες, παρέχοντας με αυτό τον τρόπο ασυλία όχι μόνο σε αυτούς που επί χρόνια επιφόρτιζαν τους φορολογούμενους με τις οικονομικές επιβαρύνσεις των οφειλών, αλλά και στους ιδιώτες συνυπόχρεους για τις οφειλές αυτές.
Παρά την αυστηρότητα της φορολογικής νομοθεσίας και παρά του ότι σε πάρα πολλές περιπτώσεις διαπιστώθηκαν τεράστια και αδικαιολόγητα οικονομικά κενά, αποφασίστηκε η διαγραφή των οφειλών των δημοτικών επιχειρήσεων και η μεταφορά τους στους οικείους Δήμους.
Αυτό πρακτικά σημαίνει πως χαίρουν προσωπικής απαλλαγής ευθυνών, όχι μόνο όσοι άσκησαν διοίκηση στις δημοτικές επιχειρήσεις, αλλά και των συνυπόχρεων, για τις οφειλές, ιδιωτών.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στο κείμενο της γνωμοδότησης «αφού δεν υφίσταται η οφειλή στο όνομα του αρχικού υπόχρεου δεν μπορεί να υπάρχει στο όνομα του αλληλεγγύως υπόχρεου. Η διαγραφή των οφειλών που βεβαιώθηκαν ταμειακά αποτελεί διαγραφή του χρέους και επομένως δεν μπορεί να υφίσταται ευθύνη των διοικούντων τη δημοτική επιχείρηση, αφού ο αρχικός και κύριος υπόχρεος παύει να ευθύνεται. Ετσι η διαγραφή του χρέους των δημοτικών επιχειρήσεων και η επαναβεβαίωσή τους στους οικείους ΟΤΑ συνιστά λόγο απόσβεσης της φορολογικής ενοχής συνολικά και αντικειμενικά, υπό την έννοια ότι απαλλάσσονται αυτής και τα δύο φορολογικά υποκείμενα, ήτοι η δημοτική επιχείρηση και ο διοικών αυτήν».
Οι οφειλές πλέον μεταφέρονται στους Δήμους, χωρίς όμως οι Δήμαρχοι, που επιφορτίζονται με την εξόφληση τους, να φέρουν προσωπική ευθύνη για αυτές.
Το κείμενο της εγκυκλίου
Με εγκύκλιο της η Γενική Γραμματέας Δημοσίων Εσόδων, Κατερίνα Σαββαίδου, διερμήνευσε το σχετικό κείμενο, της γνωμοδότησης του ΝΣΚ, η οποία αναφέρει:
«ΠΟΛ 1195/2014
ΘΕΜΑ: «Κοινοποίηση της υπ' αριθμ. 49/2014 Γνωμοδότησης του ΝΣΚ σχετικά με τη συνυπευθυνότητα αναφορικά με τις οφειλές των δημοτικών επιχειρήσεων που εξοφλούνται από τους ΟΤΑ σύμφωνα με τον ν. 4071/2012».
Σας κοινοποιούμε την υπ' αριθμ. 49/2014 Γνωμοδότηση του ΝΣΚ (Τμήμα Α΄), η οποία έγινε αποδεκτή από τον Γενικό Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων, προς ενημέρωσή σας και ανάλογη εφαρμογή.
Με την ως άνω γνωμοδότηση έγιναν ομόφωνα δεκτά τα εξής:
Α. Η διαγραφή των οφειλών των δημοτικών επιχειρήσεων και η ταυτόχρονη βεβαίωση αυτών σε βάρος των οικείων ΟΤΑ, που θεσπίστηκε με τον ν. 4071/2012 (άρθρο 10), όπως συμπληρώθηκε με τον ν.4170/2013 (άρθρο 77) συνεπάγεται και την απαλλαγή των διοικούντων τις δημοτικές επιχειρήσεις από την προσωπική και αλληλέγγυα ευθύνη τους. Τούτο διότι, αφού δεν υφίσταται η οφειλή στο όνομα του αρχικού υποχρέου δεν μπορεί να υπάρχει στο όνομα του αλληλεγγύως υποχρέου. Η διαγραφή των οφειλών που βεβαιώθηκαν ταμειακά αποτελεί διαγραφή του χρέους και επομένως δεν μπορεί να υφίσταται ευθύνη των διοικούντων τη δημοτική επιχείρηση, αφού ο αρχικός και κύριος υπόχρεος παύει να ευθύνεται. Έτσι η διαγραφή του χρέους των δημοτικών επιχειρήσεων και η επαναβεβαίωσή τους στους οικείους ΟΤΑ συνιστά λόγο απόσβεσης της φορολογικής ενοχής συνολικά και αντικειμενικά, υπό την έννοια ότι απαλλάσσονται αυτής και τα δύο φορολογικά υποκείμενα, ήτοι η δημοτική επιχείρηση και ο διοικών αυτήν.
Επισημαίνεται ότι οι φορολογικές εν γένει διατάξεις οι οποίες οριοθετούν το φορολογικό υποκείμενο, είναι αυστηρού δικαίου και ως εκ τούτου στενά ερμηνευτέες, με αποτέλεσμα η διοίκηση να υποχρεούται κατά την εφαρμογή των νόμων να προβαίνει σε στενή γραμματική ερμηνεία των φορολογικών διατάξεων, αποκλειομένης της διασταλτικής ερμηνείας ή της ανάλογης εφαρμογής.
Επομένως, τα φυσικά πρόσωπα που ήταν συνυπόχρεα με τις δημοτικές επιχειρήσεις για την εξόφληση των οφειλών, μετά την ισχύ των διατάξεων του ν. 4071/2012 και 4170/2013 δεν ευθύνονται για το ποσό της κύριας οφειλής.
Β. Ως προς το ζήτημα της ευθύνης των Δημάρχων των ΟΤΑ που αναλαμβάνουν την εξόφληση των οφειλών των δημοτικών επιχειρήσεων, δεν προκύπτει εκ του ν. 4071/2012, προσωπική και αλληλέγγυος ευθύνη αυτών.
Επίσης δεν προκύπτει ευθύνη των Δημάρχων από το άρθρο 50 του ν. 4174/2013, διότι δεν περιλαμβάνονται στα περιοριστικά αναφερόμενα στη διάταξη αυτή πρόσωπα».
