Επικαιροποιήθηκε, μέσω τηλεδιάσκεψης που πραγματοποιήθηκε μεταξύ των κλιμακίων των ελεγκτών των δανειστών αφ ενός και του υπουργείου οικονομικών αφ εταίρου, η ατζέντα της αξιολόγησης της ελληνικής οικονομίας, με πρωτεύον θέμα τον προϋπολογισμό του 2015.
Μέσω τηλεδιάσκεψης αποφασίστηκαν τα στάδια της αξιολόγησης και τα επιμέρους θέματα που θα απασχολήσουν τους ελεγκτές κατά την άφιξη τους στην Ελλάδα, για τα οποία συμφώνησαν τα μετέχοντα στελέχη του υπουργείου Οικονομικών, ο υπουργός Οικονομικών, Γκίκας Χαρδούβελης, ο υπουργός αναπληρωτής Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας, ο υφυπουργός Οικονομικών, Γιώργος Μαυραγάνης, ο σύμβουλος του πρωθυπουργού, Σταύρος Παπασταύρου και ο επικεφαλής του ΟΔΔΗΧ, Στέλιος Παπαδόπουλος.
Τα οικονομικά στελέχη της κυβέρνησης θα έρθουν εκ νέου αντιμέτωπα την ερχόμενη Τρίτη, 30 Σεπτεμβρίου, με τους εκπροσώπους των δανειστών, οι οποίοι θα μεταβούν στην Αθήνα, προκειμένου να ξεκινήσει η τμηματική αξιολόγηση της οικονομικής πορείας της χώρας.
Αμέσως μετά την ολοκλήρωση της πρώτης φάσης της αξιολόγησης, οι ελεγκτές της τρόικας και ο υπουργός Οικονομικών Γκίκας Χαρδούβελης, θα μεταβούν στην Ουάσινγκτον για την Ετήσια Σύνοδο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, η οποία θα διεξαχθεί στις 10-12 Οκτωβρίου, με τον Έλληνα υπουργό να παραβρίσκεται στο Eurogroup της 13ης Οκτωβρίου, στις Βρυξέλλες, όπου θα συζητηθεί η 5η επικαιροποίηση του Ελληνικού Μνημονίου.
Οι νέες αξιολογήσεις
Με πρώτιστο ζητούμενο τον έλεγχο του προϋπολογισμού του επόμενου έτους, ο οποίος πρόκειται να κατατεθεί στη Βουλή στις 6 Οκτωβρίου, θα ξεκινήσει ο πρώτος γύρος των οικονομικών ελέγχων της τρόικας, ο οποίος σε δεύτερη φάση θα περιλαμβάνει και τον έλεγχο των εκκρεμοτήτων του μνημονίου.
Όσον αφορά στο προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2015, τα σημεία που ιδιαιτέρως θα απασχολήσουν αφορούν τόσο στο ποσοστό μείωσης της Έκτακτης Εισφοράς Αλληλεγγύης, όσο και στην αύξηση του αριθμού των δόσεων των ληξιπρόθεσμων χρεών προς την εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία, το σχέδιο αναδιάρθρωσης των ελληνικών τραπεζών, οι πλειστηριασμοί ακινήτων, ενώ θα τεθεί στο μικροσκόπιο της τρόικας και η εξεύρεση λύσης για την κάλυψη του δημοσιονομικού κενού του 2015, που φτάνει στα 2 δις ευρώ.
Οι φοροελαφρύνσεις για το επόμενο έτος, που προανήγγειλε η κυβέρνηση, μένει να αποδειχθεί εάν θα υιοθετηθούν από την τρόικα, ενώ οι συζήτησεις για την πορεία του χρέους στο Eurogroup θα καθορίσουν και την εξέλιξη του δεύτερου γύρου των ελέγχων της τρόικας, που θα επιστρέψει στην Ελληνική πρωτεύουσα στο δεύτερο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου.
Αυτός ο δεύτερος γύρος αξιολόγησης κρίνεται και ο σημαντικότερος, καθώς θα εξεταστούν τα θέματα που αφορούν σε ασφαλιστικό, απολύσεις δημοσίου, κόκκινα δάνεια, εργασιακά, ενιαίο μισθολόγιο κ.λ.π., ενώ καθοριστικό ρόλο θα παίξει και η ανάληψη της προεδρίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής την 1η Νοεμβρίου από τον Ζαν Κλοντ Γιούνκερ.
Από τα αποτελέσματα της αξιολόγησης θα κριθεί και η εκταμίευση των δόσεων ύψους 7,1 δις ευρώ, που αναμένει η χώρα, ενώ αυτά θα τελέσουν σε άμεση συνάρτηση με την τελική ρύθμιση για τη βιωσιμότητα του δημοσίου χρέους.
Περί χρέους
Με ζητούμενο των δανειστών την εξασφάλιση της δυνατότητας αποπληρωμής του χρέους, τίθεται εκ μέρους τους η προϋπόθεση ενός κατώτερου ποσού διασφάλισης, της τάξης των 60-65 δις ευρώ, που θα πρέπει να διαθέτει η χώρα έως το 2020, γεγονός που φαντάζει ως άπιστο σενάριο καθώς ήδη υπάρχει ένα οικονομικό κενό ύψους 34 δις ευρώ, το οποίο έως το τέλος του 2015 θα πρέπει να καλύψει η κυβέρνηση, μέσω νέου δανεισμού υψηλών επιτοκίων.
Το ποσό διασφάλισης που θέτει η τρόικα προκύπτει από τις ελληνικές δεσμεύσεις του μνημονίου του 2010, που αφορούν στη ρήτρα για μία αποταμιευτική διαδικασία της χώρας, η οποία σε βάθος δεκαετίας θα έπρεπε να αποδώσει το ζητούμενο ποσό.
Τα έσοδα της χώρας από την έξοδο της από το μνημόνιο και έως το 2020 θα αφορούν σε 9-10 δις ευρώ ετησίως, ποσό που αντιστοιχεί στο 5% του ΑΕΠ, προκειμένου να υπάρξει διασφάλιση εξακολούθησης της ιδιωτικής χρηματοδότησης, όπως διεμήνυσαν οι εκπρόσωποι των δανειστών στη διοίκηση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους.
Σε κάθε περίπτωση η ελληνική πλευρά επιθυμεί την έναρξη των συνομιλιών για το χρέος, με ζητούμενο την επιμήκυνση της αποπληρωμής των χρεολυσίων, όπως κατέστησε σαφές ο πρωθυπουργός, Αντώνης Σαμαράς, κατά τις πρόσφατες επαφές του στο Βερολίνο με την Γερμανίδα καγκελάριο, Άνγκελα Μέρκελ, από την οποία όμως δεν υπήρξε ουδεμία αντίδραση.
Η τελική συμφωνία διευθέτησης του ελληνικού χρέους, τελεί σε άμεση συνάρτηση με τον τερματισμό του τρέχοντος προγράμματος δανεισμού που όσον αφορά στην Ε.Ε. ολοκληρώνεται στις αρχές του 2015 και για το ΔΝΤ την άνοιξη του 2016, ενώ θα συνεκτιμηθούν οι αξιολογήσεις της τρόικας, η οριστικοποίηση της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και η επιλογή των επόμενων χρηματοδοτικών εργαλείων από Ε.Ε. και ΔΝΤ.
Νέος δανεισμός
Η σπουδή που επιδεικνύουν τα κυβερνητικά στελέχη και ο ίδιος ο πρωθυπουργός, που εντείνουν τις ανακοινώσεις σχετικά με την έναρξη του διαλόγου για το δημόσιο χρέος, φαίνεται να μην έχουν αντίκρισμα, καθώς τα οικονομικά κενά που θα κληθεί να καλύψει η κυβέρνηση εάν προχωρήσει στη διακοπή του μνημονίου κυμαίνονται μεταξύ 24 και 34 δις ευρώ, ανοίγοντας διάπλατα προοπτικές για νέο δανεισμό της χώρας από τις κεφαλαιαγορές, που θα απαιτήσουν ακόμα υψηλότερα επιτόκια.
Τα οικονομικά κενά που θα πρέπει μέσω νέου δανεισμού να καλύψει η κυβέρνηση αφορούν στα 15,6 δις ευρώ που υπολείπονται στο πρόγραμμα, ακόμα 9 δις ευρώ που πρέπει να καταβληθούν εντός του 2015 για χρέη έναντι του ΔΝΤ, ανεβάζοντας τις οφειλές στα 25 δις ευρώ, ενώ οι οικονομικές εκκρεμότητες ανέρχονται σε 34 δις ευρώ εάν συνυπολογιστούν και τα ποσά αποταμίευσης που θα πρέπει να έχουν συγκεντρωθεί.
Έναντι των υψηλών αυτών οικονομικών απαιτήσεων που θα πρέπει να καλύψει η κυβέρνηση και με συνυπολογισμό των ομολόγων που πρόκειται να λήξουν, η εξεύρεση των απαιτούμενων κεφαλαίων θα γίνει αναγκαστικά μέσω νέου δανεισμού , με τις κεφαλαιαγορές να απαιτήσουν ιδιαιτέρως υψηλά επιτόκια.
Καθώς τα ταμειακά διαθέσιμα του Δημοσίου φτάνουν μόλις τα 4 δις ευρώ, ο Ελληνικός Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους προετοιμάζει την έκδοση νέου 7ετούς ομολόγου και 18μηνων εντόκων γραμματίων.
Από την πλευρά δε του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, για την κάλυψη χρηματοδοτικών κενών, προετοιμάζεται η άντληση των αποθεματικών των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης, της τάξης των 5-6 δις ευρώ.
