Ευθείες βολές ευθύνης στην τακτική της κυβέρνησης, για έξοδο της Ελλάδας από το μνημόνιο, που προκάλεσε και τις αρνητικές αντιδράσεις των αγορών, την προηγούμενη εβδομάδα, επέρριψε ευθέως ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM), Κλάους Ρέγκλινγκ, στερώντας έτσι από τον Αντώνη Σαμαρά το ισχυρό πολιτικό διαπραγματευτικό του χαρτί τόσο σε επίπεδο Eurogroup, όσο και εντός των τειχών.
Η διατύπωση εκ μέρους της ελληνικής κυβέρνησης, με κάθε τρόπο και σε όλους τους τόνους, του πολιτικού σχεδιασμού για πρόωρη έξοδο της χώρας από το πρόγραμμα στήριξης, προκάλεσε αναταράξεις στην Ευρώπη, η οποία ενισχύθηκε από την αβεβαιότητα που εξέφρασαν οι αγορές, όπως υποστήριξε ο Κ. Ρέγκλινγκ λέγοντας πως «Η πιθανότητα η Ελλάδα να βγει πρόωρα από το υπάρχον πρόγραμμα προκαλεί κάποια αβεβαιότητα στις αγορές».
Οι δηλώσεις του ευρωπαίου αξιωματούχου ουσιαστικά έβαλαν «πάγο» σε αυτό το κυβερνητικό σενάριο, καθώς στοχοποιήθηκε ως η κύρια αιτία υπαναχώρησης των αγορών, ενώ παράλληλα υπενθυμίστηκε προς την ελληνική πλευρά ότι η κάθε ενέργεια της θα προκύψει κατόπιν των συνεννοήσεων με τους δανειστές.
Οι δηλώσεις αυτές κατέρριψαν άμεσα και τον ισχυρισμό της κυβερνητικής εκπροσώπου, Σοφίας Βούλτεψη, ότι οι ανησυχία των αγορών προκλήθηκε από την θέση του ΣΥΡΙΖΑ για μη αναγνώριση των δεσμεύσεων της σημερινής κυβέρνησης.
Παράλληλα αποδυνάμωσαν πολιτικά την κυβέρνηση, που χρησιμοποιούσε τον σχεδιασμού της εξόδου της χώρας από το μνημόνιο ως το ισχυρό της χαρτί στο εσωτερικό πολιτικό στίβο.
Από την πλευρά των ξένων επενδυτικών οίκων, κατόπιν της αρνητικής αντίδρασης των αγορών, έχει ξεκινήσει η διαδικασία
προσέγγισης τους προς την αξιωματική αντιπολίτευση, όπως γίνεται αντιληπτό από τις κινήσεις και τις σχετικές τους ανακοινώσεις, ώστε σε πιθανή μεταστροφή του πολιτικού σκηνικού στη χώρα να υπάρχει δίαυλος επικοινωνίας.
Πέραν αυτού εμφανίζονται να ενισχύουν και να επικροτούν την προοπτική νέας δανειοδότησης της χώρας, ενώ παράλληλα επιχειρούν την προστασία των επενδυτών που εκπροσωπούν όσον αφορά στην ολοκλήρωση των αποκρατικοποιήσεων και των παραχωρήσεων της δημόσιας περιουσίας.
Δηλώσεις δεσμεύσεων
Η αντίδραση και τα λεγόμενα του Κ. Ρέγκλινγκ έδειξαν την απροθυμία των δανειστών για την απαγκίστρωση της χώρας από τα μνημόνια και τους όρους που θέτουν, με ορατό στον ορίζοντα την επιβολή νέου μνημονίου, το οποίο θα παρουσιάσουν υπό άλλη πιο εύηχη ονομασία, για την αποσόβηση των όποιων κοινωνικών αντιδράσεων.
Ειδική αναφορά έκανε ο ευρωπαίος αξιωματούχος στην δυσμενή θέσει της Ελλάδας σε σχέση με τις άλλες χώρες που ο βγήκαν από τους μηχανισμούς στήριξης, όπως η Ιρλανδία, η Ισπανία και η Πορτογαλία, καθώς αυτές όπως διευκρίνισε ολοκλήρωσαν τις μεταρρυθμίσεις, οι οποίες στην Ελλάδα, καθώς δεν έχουν ολοκληρωθεί, της στερούν το δικαίωμα απαίτησης εξόδου από τα μνημόνια.
Συγκεκριμένα ανέφερε πως «Ο δανεισμός μας έρχεται με όρους που υποχρεώνουν τις δανειζόμενες χώρες να θεσπίσουν προγράμματα συμφωνηθέντων μεταρρυθμίσεων. Το όφελος αυτών των μεταρρυθμίσεων είναι σαφές, αν και συχνά πολύ οδυνηρό βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, δημιουργεί τη βάση για πιο βιώσιμη ανάπτυξη».
Χαρακτήρισε δε το χρέος της χώρας ως βιώσιμο, αναφέροντας πως «Δεν υπάρχει καμία απειλή του χρέους στην Ελλάδα, τουλάχιστον κατά την επόμενη δεκαετία, παρά το πολύ υψηλό χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ. Το χρέος είναι βιώσιμο, εφόσον συνεχιστούν οι μεταρρυθμίσεις».
Οι πιέσεις της τρόικας
Πλέον θα ενισχυθούν οι πιέσεις από τους εκπροσώπους της τρόικας που επανέρχονται τις επόμενες ημέρες στην Αθήνα, ενώ αναμένονται ακόμα πιο κάθετες αποφάσεις της συνόδου κορυφής της Ε.Ε., για την εξέλιξη του ελληνικού θέματος.
Με μεγαλύτερη ένταση θα τεθεί υπό έλεγχο από την τρόικα η πορεία των μεταρρυθμίσεων και θα απαιτηθεί αμεσότητα διευθετήσεων σε όσα θέματα εκκρεμούν, όπως οι ρυθμίσεις των ληξιπρόθεσμων οφειλών, τα εργασιακά, ο συνδικαλιστικός νόμος, οι απολύσεις και το νέο μισθολόγιο.
Καθώς τελεί υπό αβεβαιότητα η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες τον Μάρτιο ή όχι, οι δανειστές επιθυμούν να έχουν κλείσει αυτά τα θέματα έως το τέλος του χρόνου, ενώ η αναμενόμενη εφαρμογή τους προκαλεί και ενδοκυβερνητικές αντιδράσεις, με το ΠΑΣΟΚ να εκφράζει δημοσίως την αντίδρασης του σε υπουργικές πρωτοβουλίες, όπως την περίπτωση του Κυριάκου Μητσοτάκη σχετικά με την εφαρμογή του ενιαίου μισθολογίου.
Παράλληλα, με την ολοκλήρωση των stress tests των τραπεζών, θα εξεταστεί εκ νέου και το χρηματοδοτικό κενό των δύο επόμενων ετών, καθώς ούτε καν το αρχικά προϋπολογισθέν κενό των 12 δις ευρώ του 2015 δεν έχει η κυβέρνηση τη δυνατότητα κάλυψης του, βάσει του αποθεματικού που υπολογίζει στα μόλις 4-5 δις ευρώ.
Η δεύτερη αυτή φάση της αξιολόγησης που έχει να αντιμετωπίσει η ελληνική κυβέρνηση την βρίσκει πιο αποδυναμωμένη πολιτικά, με τους πιστωτές όχι μόνο να μην συμμερίζονται την πολιτική τακτική περί «καθαρής εξόδου» από το μνημόνιο, αλλά αντιθέτως να ασκούν ακόμα μεγαλύτερες πιέσεις για επιβολή νέων δεσμεύσεων που θα προκύψουν από τη νέα χρηματοδότηση προληπτικής στήριξης.
