Μια ουσιαστική παρέμβαση στον κρίσιμο τομέα των μετακινήσεων δρομολογεί ο Δήμος Σίφνου, μετά την ομόφωνη απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου για την ενίσχυση της δημοτικής συγκοινωνίας.
Η απόφαση έρχεται να αντιμετωπίσει ένα πρόβλημα που έχει πλέον καταστεί πιεστικό, καθώς ο υφιστάμενος στόλος παρουσιάζει σοβαρές φθορές και αδυνατεί να καλύψει πλήρως τις ανάγκες του νησιού.
Η πρωτοβουλία της Δημοτικής Αρχής δεν περιορίζεται μόνο στην αντικατάσταση ενός παλαιού οχήματος, αλλά εντάσσεται σε έναν ευρύτερο σχεδιασμό για τη βελτίωση της ποιότητας των μετακινήσεων, την αύξηση της αξιοπιστίας των δρομολογίων και την ενίσχυση της παρουσίας του Δήμου στο συγκοινωνιακό έργο.
Μ. Ναδάλη: "Τη δεδομένη χρονική περίοδο η συνεργασία μεταξύ Δήμου και ιδιωτών δεν μπορεί να κριθεί ικανοποιητική"
Η δήμαρχος Σίφνου, Μαρία Ναδάλη μίλησε στην "Κοινή Γνώμη" για τη σημερινή κατάσταση της συγκοινωνίας στο νησί, επισημαίνοντας ότι, παρά την καλή εικόνα των προηγούμενων δεκαετιών, πλέον υπάρχουν προβλήματα συνεργασίας με τους ιδιώτες και σοβαρές ελλείψεις σε προσωπικό.
Παράλληλα, τόνισε πως στόχος της Δημοτικής Αρχής είναι ο επανασχεδιασμός των γραμμών και η ενίσχυση του δημόσιου χαρακτήρα των μεταφορών, ενώ ιδιαίτερη πρόκληση παραμένει η στελέχωση, καθώς η έλλειψη οδηγών δυσκολεύει την πλήρη ανάπτυξη του συγκοινωνιακού έργου.
Ποια είναι σήμερα η συνολική εικόνα της συγκοινωνίας στη Σίφνο και ποια είναι τα βασικά προβλήματα που καλείται να αντιμετωπίσει ο Δήμος;
"Η συνολική εικόνα της συγκοινωνίας στη Σίφνο ήταν πολύ ικανοποιητική από την δεκαετία του 80 έως και πριν λίγα χρόνια, όταν εκτελούνταν τα δρομολόγια προς κάθε προορισμό διαδοχικά και "ισότιμα" από όλα τα λεωφορεία του νησιού (ιδιωτών και δημοτικά).
Η προσπάθεια της Δημοτικής Αρχής να πείσει τους ιδιώτες -τονίζοντας την ανάγκη εξυπηρέτησης του κοινωνικού συμφέροντος - να συνδράμουν κατά τη χειμερινή περίοδο με την προσθήκη κάποιων δρομολογίων για την εξυπηρέτηση των μαθητών και των μόνιμων κατοίκων, να εντάξουν στο πρόγραμμά τους δρομολόγια κατά την περίοδο των εορτών, αλλά και να αυξήσουν τα δρομολόγιά τους σε περιόδους με χαμηλή επισκεψιμότητα προκάλεσε την αντίδρασή τους και δυστυχώς τη δεδομένη χρονική περίοδο η συνεργασία μεταξύ Δήμου και ιδιωτών δεν μπορεί να κριθεί ικανοποιητική.
Από την άλλη, ο Δήμος καλείται να καλύψει τις αυξημένες συγκοινωνιακές ανάγκες με έναν μόνον οδηγό χειμώνα - καλοκαίρι. Ωστόσο, και κάτω από αυτές τις συνθήκες, τα δρομολόγια κατά την καλοκαιρινή περίοδο θεωρούνται αρκετά, υπάρχει όμως το περιθώριο το πρόγραμμα να ενισχυθεί με την προσθήκη μερικών ακόμα δρομολογίων σε κάποιους απομακρυσμένους παραθαλάσσιους οικισμούς κυρίως κατά τις βραδινές ώρες".
Ποιοι είναι οι βασικοί στόχοι της Δημοτικής Αρχής για τα επόμενα χρόνια στον τομέα των μεταφορών και πώς σχεδιάζετε να αναβαθμίσετε συνολικά το συγκοινωνιακό έργο;
"Οι βασικοί στόχοι της Δημοτικής Αρχής για το επόμενο διάστημα είναι η εξέταση του επανασχεδιασμού των συγκοινωνιακών γραμμών και η δημιουργία ενός πλαισίου συνεργασίας μεταξύ των ιδιωτών και του Δήμου, έτσι ώστε να προτάσσεται η εξυπηρέτηση του κοινωνικού συμφέροντος τόσο για τη μεταφορά των μαθητών και των μονίμων κατοίκων, όσο και για την εξυπηρέτηση των επισκεπτών κατά τη χαμηλή περίοδο που το κόστος λειτουργίας είναι σαφώς μεγαλύτερο από το κέρδος, γεγονός που βαραίνει, όπως είναι φυσιολογικό, στον προγραμματισμό των δρομολογίων, από την πλευρά των ιδιωτών.
Η προμήθεια ενός δεύτερου λεωφορείου από την πλευρά του Δήμου είναι αναγκαία, αλλά δεν επιλύει τα προβλήματα, εάν δεν εξασφαλιστεί το απαιτούμενο έμψυχο δυναμικό για τη λειτουργία και των δύο. Θεωρούμε ότι ο Δήμος είναι απαραίτητο να κινηθεί προς την κατεύθυνση της αναβάθμισης του συγκοινωνιακού έργου, αλλά με τις δυσκολίες που καλείται να αντιμετωπίσει, δεν είμαι σίγουρη ότι μπορεί να καταφέρει τα επιθυμητά αποτελέσματα, αν δεν αλλάξει και το γενικότερο πλαίσιο λειτουργίας, με έμφαση στο δημόσιο χαρακτήρα της συγκοινωνίας".
Πώς θα διασφαλιστεί στην πράξη η πλήρης λειτουργία δύο δημοτικών λεωφορείων, ειδικά σε επίπεδο στελέχωσης και κάλυψης των αυξημένων αναγκών της θερινής περιόδου;
"Το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζουμε είναι η έλλειψη ενδιαφέροντος από επαγγελματίες οδηγούς να ανταποκριθούν στις σχετικές προσκλήσεις ενδιαφέροντος του Δήμου, μιας και υπάρχει εξαιρετικά μεγάλη ζήτηση στον ιδιωτικό τομέα και δίδονται αμοιβές που σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να συγκριθούν με τις αμοιβές που μπορεί να δώσει ο Δήμος. Εδώ και καιρό αναζητούμε οδηγούς που προσλαμβάνουμε μέσω εταιρειών αναλαμβάνοντας παράλληλα την υποχρέωση εύρεσης κατοικίας και κάλυψης του κόστους ενοικίου".
Τα δεδομένα που οδήγησαν στην απόφαση
Η σημερινή εικόνα της δημοτικής συγκοινωνίας στη Σίφνο αποτυπώνει ξεκάθαρα την ανάγκη για άμεσες λύσεις. Ο Δήμος διαθέτει δύο λεωφορεία, εκ των οποίων μόνο το ένα είναι λειτουργικό, ενώ το δεύτερο έχει ουσιαστικά τεθεί εκτός χρήσης, καθώς δεν διαθέτει τα απαραίτητα πιστοποιητικά καταλληλότητας και η επισκευή του θεωρείται ασύμφορη.
Το πρόβλημα επιτείνεται από το γεγονός ότι τα οχήματα είναι ηλικίας άνω των δύο δεκαετιών, γεγονός που αυξάνει το κόστος συντήρησης και μειώνει την αξιοπιστία τους. Παράλληλα, ο Δήμος διαθέτει δύο άδειες λειτουργίας λεωφορείων, τις οποίες δεν μπορεί να αξιοποιήσει πλήρως, με αποτέλεσμα να περιορίζεται η δυνατότητα εξυπηρέτησης των πολιτών.
Συνολικά, το συγκοινωνιακό έργο στο νησί εξυπηρετείται από πέντε λεωφορεία, εκ των οποίων τα τρία ανήκουν σε ιδιώτες, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο σημαντική την ενίσχυση της δημοτικής παρουσίας.
Εποχικότητα και αυξημένες απαιτήσεις
Η λειτουργία της συγκοινωνίας στη Σίφνο χαρακτηρίζεται από έντονη εποχικότητα, με δύο διακριτές περιόδους που παρουσιάζουν διαφορετικές ανάγκες. Κατά τη θερινή περίοδο, από τα μέσα Μαΐου έως τα μέσα Σεπτεμβρίου, η επιβατική κίνηση αυξάνεται κατακόρυφα, λόγω της έντονης τουριστικής δραστηριότητας.
Τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο, η πίεση στο συγκοινωνιακό δίκτυο κορυφώνεται, με αποτέλεσμα να απαιτείται μεγαλύτερος αριθμός δρομολογίων και αυξημένη επιχειρησιακή ετοιμότητα. Αντίθετα, κατά τη χειμερινή περίοδο, η κίνηση μειώνεται σημαντικά, με βασική ανάγκη τη μεταφορά μαθητών, η οποία υποστηρίζεται οικονομικά από την Περιφέρεια. Η διαφοροποίηση αυτή επιβάλλει έναν ευέλικτο σχεδιασμό, που θα μπορεί να ανταποκρίνεται τόσο στις απαιτήσεις της υψηλής όσο και της χαμηλής περιόδου.
Η κοινωνική διάσταση των μετακινήσεων
Κεντρικό στοιχείο της απόφασης αποτελεί η ανάδειξη της συγκοινωνίας ως βασικού κοινωνικού αγαθού. Η Δημοτική Αρχή υπογραμμίζει ότι η πρόσβαση σε ασφαλείς και αξιόπιστες μετακινήσεις δεν αποτελεί πολυτέλεια, αλλά δικαίωμα για όλους τους πολίτες.
Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην εξυπηρέτηση απομακρυσμένων περιοχών του νησιού, οι οποίες συχνά δεν παρουσιάζουν εμπορικό ενδιαφέρον για ιδιωτικούς φορείς. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο ρόλος του Δήμου είναι καθοριστικός, καθώς καλείται να διασφαλίσει την ισότιμη πρόσβαση και την κοινωνική συνοχή.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η ενίσχυση της δημοτικής συγκοινωνίας αποτρέπει φαινόμενα σταδιακής ιδιωτικοποίησης, που ενδέχεται να οδηγήσουν σε υποβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Το σχέδιο για την προμήθεια νέου οχήματος
Στο επίκεντρο της απόφασης βρίσκεται η προμήθεια ενός σύγχρονου λεωφορείου 35 θέσεων, το οποίο θα αντικαταστήσει το παλαιό και μη λειτουργικό όχημα. Η επιλογή αυτή θεωρείται απαραίτητη για την αποκατάσταση της ισορροπίας στον δημοτικό στόλο και την πλήρη αξιοποίηση των διαθέσιμων αδειών.
Η χρηματοδότηση του νέου λεωφορείου εξετάζεται να προέλθει είτε από ευρωπαϊκά προγράμματα, όπως το «Νότιο Αιγαίο 2021-2027», είτε από εθνικούς πόρους, μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων. Παράλληλα, έχει τεθεί και το ενδεχόμενο απόκτησης μέσω δωρεάς, ως μια εναλλακτική λύση που θα μπορούσε να επιταχύνει τις εξελίξεις. Ωστόσο, δεδομένου ότι οι διαδικασίες προμήθειας απαιτούν χρόνο, εκτιμάται ότι η υλοποίηση της αγοράς θα ολοκληρωθεί σε ορίζοντα διετίας.
Leasing ως άμεση λύση
Για την κάλυψη των άμεσων αναγκών, ο Δήμος σχεδιάζει την προσωρινή ενίσχυση του στόλου μέσω χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing). Η επιλογή αυτή επιτρέπει την άμεση απόκτηση ενός αξιόπιστου οχήματος, χωρίς την ανάγκη καταβολής του συνολικού κόστους αγοράς από την αρχή.
Με αυτόν τον τρόπο, διασφαλίζεται ότι το συγκοινωνιακό έργο δεν θα παρουσιάσει κενά μέχρι την ολοκλήρωση των διαδικασιών προμήθειας, ενώ παράλληλα δίνεται η δυνατότητα καλύτερου προγραμματισμού των οικονομικών του Δήμου.