Είναι πλέον γνωστό ότι έντερο και εγκέφαλος βρίσκονται σε μια διαρκή επικοινωνία, ανταλλάσσοντας σήματα που επηρεάζουν την πέψη, τη διάθεση, τον μεταβολισμό και, όλο και περισσότερο, την πορεία της υγείας του εγκεφάλου. Οι επιστήμονες διερευνούν τώρα αν αυτή η ισχυρή σχέση μεταξύ εντέρου και εγκεφάλου θα μπορούσε να εξηγήσει γιατί ορισμένες διατροφικές συνήθειες ενδέχεται να επηρεάζουν τον κίνδυνο και την εξέλιξη των νευροεκφυλιστικών ασθενειών.
Μια νέα ανασκόπηση που δημοσιεύεται στο Translational Neurodegeneration υποδηλώνει ότι η δίαιτα κέτο μπορεί να προσφέρει πολλά στον γηράσκοντα εγκέφαλο. Πρόκειται για ένα διατροφικό πρότυπο υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά και χαμηλής περιεκτικότητας σε υδατάνθρακες, γνωστό κυρίως για τα οφέλη του στην απώλεια βάρους και τη διαχείριση της επιληψίας. Η ανασκόπηση εξέτασε τα ευρήματα των τελευταίων 15 ετών σχετικά με το αν η κετογονική διατροφή θα μπορούσε να βοηθήσει στην πρόληψη ή τη διαχείριση παθήσεων όπως η νόσος Αλτσχάιμερ, η νόσος Πάρκινσον, η πολλαπλή σκλήρυνση, η νόσος του κινητικού νευρώνα (ALS) και η νόσος Χάντινγκτον.
Υπό κανονικές συνθήκες, τα κύτταρα βασίζονται κυρίως στη γλυκόζη για την παραγωγή ενέργειας. Ωστόσο, σε πολλές νευροεκφυλιστικές ασθένειες, τα εγκεφαλικά κύτταρα γίνονται λιγότερο αποτελεσματικά στη χρήση της γλυκόζης, με αποτέλεσμα να είναι ευάλωτα σε ενεργειακές ελλείψεις και βλάβη. Η κετογονική διατροφή αλλάζει την κύρια πηγή ενέργειας του σώματος, μειώνοντας δραστικά τους υδατάνθρακες και αυξάνοντας την πρόσληψη λιπών. Αυτή η αλλαγή ωθεί το ήπαρ να παράξει κετονικά σώματα, όπως β-υδροξυβουτυρικό οξύ, ακετοξικό οξύ και ακετόνη, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τον εγκέφαλο ως εναλλακτική πηγή ενέργειας.
Σύμφωνα με τη μελέτη, οι κετόνες δεν τροφοδοτούν απλώς τα εγκεφαλικά κύτταρα, αλλά υποστηρίζουν και βασικές προστατευτικές διεργασίες, όπως η αυτοφαγία, το κυτταρικό σύστημα «καθαρισμού» του οργανισμού, που απομακρύνει τα κατεστραμμένα συστατικά και τις συσσωρευμένες τοξικές πρωτεΐνες. Η διατροφή κέτο φαίνεται να συμβάλει, επίσης, στη μείωση του οξειδωτικού στρες και της χρόνιας φλεγμονής, δύο παραγόντων που συμμετέχουν στη σταδιακή απώλεια νευρικών κυττάρων.
Το μικροβίωμα του εντέρου μπορεί επίσης να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο. Έρευνες υποδεικνύουν ότι η διατροφή κέτο μπορεί να μεταβάλλει την ισορροπία των βακτηρίων του εντέρου, μειώνοντας αυτά που σχετίζονται με τη φλεγμονή και ενισχύοντας, ταυτόχρονα, όσα συνδέονται με ένα ισχυρότερο εντερικό «φράγμα». Αυτές οι αλλαγές εξηγούν ενδεχομένως ορισμένες από τις πιθανές νευρολογικές επιδράσεις της διατροφής.
Η ανασκόπηση βρήκε ενθαρρυντικά στοιχεία για διάφορες νευροεκφυλιστικές παθήσεις. Σε άτομα με νόσο Αλτσχάιμερ, η δίαιτα κέτο συσχετίστηκε με βελτιώσεις στη μνήμη, την καθημερινή λειτουργία και την ποιότητα ζωής, χωρίς σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες. Ασθενείς με νόσο Πάρκινσον ανέφεραν υψηλότερα επίπεδα ενέργειας, μειωμένη κόπωση και καλύτερη κινητική λειτουργία. Θετικά ευρήματα έχουν επίσης αναφερθεί σε άλλες διαταραχές που σχετίζονται με τον εγκέφαλο, αν και τα στοιχεία παραμένουν περιορισμένα.
Ωστόσο, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι η κετογονική διατροφή δεν είναι εύκολο να ακολουθηθεί. Ο περιοριστικός της χαρακτήρας καθιστά δύσκολη τη μακροπρόθεσμη τήρησή της, με αποτέλεσμα ορισμένοι συμμετέχοντες στις μελέτες να εγκαταλείπουν το πρόγραμμα. Άλλοι αντιμετωπίζουν προσωρινές παρενέργειες κατά την έναρξη της διατροφής, όπως πονοκέφαλο, κόπωση, ναυτία και ζάλη – συμπτώματα που συχνά αναφέρονται και ως «κετο-γρίπη».
Οι ερευνητές καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η δίαιτα κέτο αποτελεί έναν πολλά υποσχόμενο τομέα έρευνας, καθώς φαίνεται να στοχεύει σε διάφορες βιολογικές διεργασίες που εμπλέκονται στον νευροεκφυλισμό, από τον διαταραγμένο ενεργειακό μεταβολισμό έως τη φλεγμονή και τη συσσώρευση κυτταρικών αποβλήτων. Τονίζουν, ωστόσο, ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να προσδιοριστεί η μακροπρόθεσμη ασφάλεια, αποτελεσματικότητα και πρακτικότητα της δίαιτας για τους ασθενείς.
Προς το παρόν, τα ευρήματα αυξάνουν το ενδιαφέρον για τον ρόλο της διατροφής στην υγεία του εγκεφάλου και ενισχύουν την ιδέα ότι ο τρόπος με τον οποίο το σώμα παράγει και χρησιμοποιεί ενέργεια μπορεί να αποτελεί σημαντικό κομμάτι του «παζλ» για την προστασία του γηράσκοντος εγκεφάλου.
πηγή: ygeiamou
