Η φετινή τουριστική περίοδος ολοκληρώνεται για τη Σαντορίνη με θετικό πρόσημο ως προς την προσέλευση, αλλά και με σημαντικές προκλήσεις για τις επιχειρήσεις και τη λειτουργία του προορισμού.
Οι πληρότητες στα ξενοδοχειακά καταλύματα κινήθηκαν σε οριακά ικανοποιητικά επίπεδα, την ώρα που το αυξημένο λειτουργικό κόστος και η ανάπτυξη ανεξέλεγκτων μορφών φιλοξενίας δημιουργούν νέες πιέσεις στην αγορά.
Ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Σαντορίνης, Αντώνης Παγώνης, μιλάει στην εφημερίδα μετά την επανεκλογή του στην προεδρία, περιγράφοντας τις προτεραιότητες και τις διεκδικήσεις της Ένωσης για τη νέα θητεία. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι βασικές υποδομές, η διαχείριση των τουριστικών ροών, το λιμάνι του Αθηνιού, η βραχυχρόνια μίσθωση και ο χωροταξικός σχεδιασμός.
Παράλληλα, αναφέρεται στην ανάγκη μετάβασης από την ποσοτική στην ποιοτική ανάπτυξη και στον στόχο δημιουργίας ενός θεσμοθετημένου Φορέα Διαχείρισης Προορισμού. Ο ίδιος αναλύει, επίσης, τον νέο του ρόλο στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΣΕΤΕ και το όραμά του για τη Σαντορίνη της επόμενης ημέρας.
Για ακόμη μία φορά αναδειχθήκατε πρώτος σε ψήφους στις εκλογές της Ένωσης Ξενοδόχων Σαντορίνης. Τι σημαίνει για εσάς αυτή η νέα ψήφος εμπιστοσύνης των συναδέλφων σας;
"Η ευρεία συμμετοχή και η εμπιστοσύνη των συναδέλφων μου αποτελούν για μένα, πάνω απ’ όλα, μεγάλη ευθύνη στην ιδιαίτερη συγκυρία που αντιμετωπίζει σήμερα ο κλάδος των ξενοδοχείων στη Σαντορίνη. Όταν οι άνθρωποι του τουριστικού κλάδου στη Σαντορίνη, που δίνουν καθημερινό αγώνα σε ένα ιδιαίτερα απαιτητικό περιβάλλον, επιβεβαιώνουν την εμπιστοσύνη τους στο πρόσωπό μου και στη διοίκησή μας, το συναίσθημα δεν είναι απλώς ικανοποίηση, αλλά δέσμευση.
Για μένα η επανεκλογή αυτή αποτελεί εντολή συνέχειας, διεκδίκησης και σκληρής δουλειάς. Η Ένωση Ξενοδόχων Σαντορίνης απέδειξε ότι διαθέτει συσπείρωση, αντανακλαστικά και καθαρό λόγο και διεκδικήσεις. Σε μια περίοδο που ο τουρισμός μας επαναπροσδιορίζεται, η θέση του προέδρου δεν είναι τίτλος τιμής, αλλά θέση ευθύνης για την περιφρούρηση του τουριστικού προϊόντος του νησιού μας και των ανθρώπων που το υπηρετούν".
Η φετινή τουριστική περίοδος ήταν ιδιαίτερα σημαντική για τη Σαντορίνη, ποια είναι η εικόνα που έχετε σήμερα για τη φετινή σεζόν;
"Η φετινή τουριστική χρονιά κλείνει οριακά θετικά, θα έλεγα, για τη Σαντορίνη, που καλείται να διαχειριστεί αδυναμίες και ελλιπή οργάνωση του τουριστικού της προϊόντος του παρελθόντος. Η Σαντορίνη καλείται σήμερα να διαχειριστεί την αναγνωρισιμότητά της, να αντιμετωπίσει την όποια εις βάρος της δυσφήμηση και υποτίμηση, αλλά κυρίως να διατηρήσει την ποιότητα των υπηρεσιών του ιδιωτικού τομέα της έναντι των οικονομικών πιέσεων που δέχεται, τόσο λόγω της διεύρυνσης του τουριστικού προϊόντος της όσο και λόγω των διεθνών οικονομικών συγκυριών. Τα στοιχήματα κατ’ εμέ που καλείται να αντιμετωπίσει σήμερα η Σαντορίνη είναι σοβαρότερα από ποτέ και έχουν να κάνουν με το άμεσο μέλλον των επιχειρήσεών της. Οι πληρότητες στα ξενοδοχειακά καταλύματα κινήθηκαν σε οριακά ικανοποιητικά επίπεδα, με την κινητικότητα να μην μεταφράζεται αυτόματα σε ανάλογη κερδοφορία για τις επιχειρήσεις, καθώς το λειτουργικό κόστος (ενέργεια, εφοδιαστική αλυσίδα, εργατικό δυναμικό) έχει εκτοξευθεί. Επιπλέον, η ασύμμετρη ανάπτυξη ανεξέλεγκτων μορφών φιλοξενίας δημιουργεί πιέσεις στην αγορά. Το τελικό πρόσημο είναι, λοιπόν, θετικό ως προς την προσέλευση, αλλά συνοδεύεται από ένα σαφές μήνυμα, απαιτείται ορθολογική διαχείριση και έλεγχοι των καταλυμάτων για να διατηρηθεί η ποιότητα του προορισμού, αλλά και η βιωσιμότητα των επιχειρήσεων".
Έχετε αναφερθεί αρκετές φορές στην ανάγκη η Σαντορίνη να αντιμετωπίσει τις μεγάλες πιέσεις που δέχεται ως προορισμός, ποια θεωρείτε ότι είναι σήμερα τα σημαντικότερα προβλήματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν;
"Έχω τονίσει επανειλημμένα ότι η Σαντορίνη δεν πάσχει από "υπερτουρισμό", αλλά από έλλειψη βασικών υποδομών και κακή οργάνωση των ροών. Είναι αδιανόητο ένας προορισμός που εισφέρει τα μέγιστα στο ΑΕΠ της χώρας και στην εθνική οικονομία να υστερεί σε θεμελιώδη έργα υποδομής και ο τουρισμός του, η βαριά βιομηχανία του, να αντιμετωπίζεται ερασιτεχνικά από την Τοπική Αυτοδιοίκηση και την πολιτεία. Ο τουρισμός της Σαντορίνης δεν αντέχει άλλα πειράματα και έχει ανάγκη από οργανωμένο σχέδιο.
Τα άμεσα αιτήματά μας προς την πολιτεία και την Τοπική Αυτοδιοίκηση εστιάζουν σε συγκεκριμένους άξονες, έργα υποδομής, με εκσυγχρονισμό και επέκταση των δικτύων ύδρευσης, αποχέτευσης, διαχείρισης απορριμμάτων και του οδικού δικτύου, διαχείριση των ροών (Destination Management), με εφαρμογή αποτελεσματικού συστήματος διαχείρισης των επισκεπτών της κρουαζιέρας (berth allocation) και βελτίωση των πυλών εισόδου, όπως το λιμάνι του Αθηνιού, ρύθμιση της βραχυχρόνιας μίσθωσης, με επιβολή αυστηρού κανονιστικού πλαισίου ώστε να σταματήσει η ανεξέλεγκτη εξάπλωση που επιβαρύνει τις υποδομές και δημιουργεί οικιστική ασφυξία και αθέμιτο ανταγωνισμό και, τέλος, χωροταξικός σχεδιασμός, με σαφείς κανόνες δόμησης και προστασίας του ιδιαίτερου τοπίου του νησιού".
Πως μπορεί το νησί να διατηρήσει τη θέση του στην παγκόσμια τουριστική αγορά, αλλά ταυτόχρονα να προχωρήσει σε ένα πιο ποιοτικό και βιώσιμο μοντέλο τουριστικής ανάπτυξης;
"Ο διεθνής ανταγωνισμός είναι αδυσώπητος και η αναγνωρισιμότητα από μόνη της δεν αρκεί. Η Σαντορίνη δεν χρειάζεται να αλλάξει την ταυτότητά της, χρειάζεται όμως να εξελίξει το μοντέλο διαχείρισής της. Η μετάβαση από την ποσοτική στην ποιοτική ανάπτυξη είναι μονόδρομος.
Η υγιής και υπεύθυνη επιχειρηματικότητα είναι αυτή που διασφαλίζει τους πόρους για τη θωράκιση του περιβάλλοντος και του πολιτισμού. Για να κρατήσουμε την ηγετική μας θέση, πρέπει να επενδύσουμε στην πράσινη μετάβαση των ξενοδοχειακών μονάδων, στην ψηφιοποίηση των υπηρεσιών και στη διαφορετικότητα του πολιτιστικού περιβάλλοντος, του πρωτογενούς τομέα και της γαστρονομίας μας. Η ποιότητα στις παρεχόμενες υπηρεσίες είναι η μόνη ασπίδα απέναντι στον διεθνή ανταγωνισμό".
Ποιο είναι το βασικό σας πλάνο για τη νέα θητεία στην Ένωση Ξενοδόχων Σαντορίνης;
"Το πλάνο μας για τη νέα θητεία κινείται σε τρεις κεντρικούς άξονες: Διεκδίκηση, Εκσυγχρονισμός και Συνέργειες.
Στόχος μας είναι μέχρι το τέλος της θητείας να έχουν δρομολογηθεί οριστικά τα μεγάλα έργα υποδομής και να λειτουργεί ένας θεσμοθετημένος Φορέας Διαχείρισης Προορισμού (DMO). Παράλληλα, συνεχίζουμε τις δράσεις εκπαίδευσης και κατάρτισης του προσωπικού των ξενοδοχείων μας, καθώς και πρωτοβουλίες που ενισχύουν την ασφάλεια και την κοινωνική προσφορά. Επιπλέον, διευρύνουμε τις συνεργασίες μας με φορείς του τουρισμού και επιστημονικά ιδρύματα για την προώθηση πράσινων πρακτικών σε όλο το νησί".
Πλέον, εκτός από την προεδρία της Ένωσης Ξενοδόχων Σαντορίνης, έχετε και παρουσία στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΣΕΤΕ. Πόσο σημαντικό είναι αυτό για τη Σαντορίνη και τι θέλετε να μεταφέρετε από την εμπειρία και τα προβλήματα του νησιού;
"Η εκλογή μου στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΣΕΤΕ αποτελεί ιδιαίτερη τιμή, αλλά κυρίως μια ισχυρή φωνή για τη Σαντορίνη και τις Κυκλάδες στα κέντρα λήψης αποφάσεων. Στόχος μου είναι να μεταφέρω την ωμή πραγματικότητα της νησιωτικότητας, τις ιδιαιτερότητες των νησιωτικών προορισμών πρώτης γραμμής και την επιτακτική ανάγκη για επιστροφή μέρους των τουριστικών εσόδων στις τοπικές κοινωνίες μέσω υποδομών.
Τελικός μου στόχος και το όραμα που υπηρετώ μαζί με όλους τους συναδέλφους στην Ένωση, είναι να παραδώσουμε στο τέλος αυτής της θητείας μια Σαντορίνη πιο θωρακισμένη, πιο βιώσιμη, λειτουργική για τους κατοίκους της και ελκυστική για τους επισκέπτες της. Μια Σαντορίνη που δεν θα άγεται από τις συγκυρίες, αλλά θα οδηγεί τις εξελίξεις στον παγκόσμιο τουριστικό χάρτη με αυτοπεποίθηση, ποιότητα και σεβασμό στο μοναδικό της περιβάλλον και στην ποιότητα των υπηρεσιών της".