Σχεδόν πέντε χιλιόμετρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας, στο βορειοδυτικό Ιόνιο, θα κριθεί την προσεχή άνοιξη ένα από τα μεγαλύτερα ενεργειακά στοιχήματα των τελευταίων δεκαετιών.
Η ερευνητική γεώτρηση «Ασωπός 1» θα πραγματοποιηθεί σε βάθος νερού περίπου 850 μέτρων και θα φτάσει περίπου 4 χιλιόμετρα κάτω από τον πυθμένα, προκειμένου να δείξει αν πίσω από τα σεισμικά μοντέλα και τις γεωλογικές ενδείξεις κρύβεται πράγματι ένα κοίτασμα φυσικού αερίου ικανό να αλλάξει τα δεδομένα για την Ελλάδα.
Το γεωτρύπανο στο Block 2 αποτελεί το πρώτο ορατό τεστ ενός προγράμματος που επί χρόνια έμενε εγκλωβισμένο σε παρατάσεις, σεισμικά δεδομένα και αναπάντητα ερωτήματα για το πραγματικό δυναμικό του ελληνικού υπεδάφους.
Αν η γεώτρηση επιβεβαιώσει την ύπαρξη αξιοποιήσιμου κοιτάσματος, δεν θα αναβαθμίσει μόνο την αξία του συγκεκριμένου οικοπέδου, αλλά θα μπορούσε να αναζωπυρώσει το ενδιαφέρον και άλλων διεθνών ομίλων για ολόκληρο το ελληνικό χαρτοφυλάκιο παραχωρήσεων.
Επενδυτική κινητικότητα
Γύρω από αυτό το ορόσημο χτίζεται ήδη μια ευρύτερη επενδυτική κινητικότητα. Η Chevron ετοιμάζει σεισμογραφικό σκάφος για έρευνες από το Ιόνιο έως την Κρήτη, η ΕΔΕΥΕΠ ανοίγει τον δρόμο για νέα δεδομένα και έναν επόμενο γύρο παραχωρήσεων, ενώ στην Καβάλα η Energean επαναφέρει το σχέδιο ανάπτυξης του κοιτάσματος «Εψιλον». Η αγορά υδρογονανθράκων περνά έτσι από τη θεωρία της γεωλογικής πιθανότητας στην πράξη των γεωτρήσεων, των μεγάλων επενδύσεων και του επενδυτικού ρίσκου.
Η κινητικότητα αυτή έχει και σαφή γεωπολιτική διάσταση. Η Αθήνα επιδιώκει να καταστήσει την έρευνα υδρογονανθράκων στοιχείο της ενεργειακής της στρατηγικής για απεξάρτηση από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα και έμπρακτη άσκηση των δικαιωμάτων της στις θαλάσσιες ζώνες απέναντι στις τουρκικές αμφισβητήσεις.
Στο παρασκήνιο των επαφών του πρωθυπουργού στη Νέα Υόρκη τις προηγούμενες ημέρες, η δημόσια αναφορά του Κυριάκου Μητσοτάκη στην επικείμενη πρώτη ερευνητική γεώτρηση έπειτα από τέσσερις δεκαετίες ανέδειξε το ειδικό βάρος που αποκτά η ενεργειακή ατζέντα της χώρας.
Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται και οι συναντήσεις του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου με κορυφαία στελέχη της Chevron και της ExxonMobil, επιβεβαιώνοντας ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να επιταχύνει τον βηματισμό της στον τομέα των υδρογονανθράκων.
Ωστόσο, ο χαρακτήρας των υφιστάμενων παραχωρήσεων δεν είναι ίδιος. Για παράδειγμα, η γεώτρηση στο «Ασωπός 1» θα διερευνήσει έναν πολλά υποσχόμενο στόχο που μπορεί να αποδειχτεί μεγάλη ανακάλυψη ή να μη δώσει τίποτε. Οι πιθανότητες εντοπισμού αξιοποιήσιμου κοιτάσματος στο Ιόνιο εκτιμώνται στο 15%-16%.
Μπορεί να μοιάζουν χαμηλές για μια επένδυση αυτού του μεγέθους, ωστόσο για τα διεθνή δεδομένα μιας ερευνητικής γεώτρησης θεωρούνται επαρκείς ώστε να δικαιολογούν το ρίσκο. Εφόσον οι ενδείξεις επιβεβαιωθούν και το κοίτασμα αποδειχτεί εμπορικά αξιοποιήσιμο, θα ενεργοποιηθεί μια αλυσίδα επενδύσεων πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ, από τις επιβεβαιωτικές γεωτρήσεις έως την ανάπτυξη και την παραγωγή.
Το «Εψιλον», αντίθετα, είναι ένα βεβαιωμένο, δορυφορικό κοίτασμα του Πρίνου, για το οποίο η πρόκληση δεν είναι η ύπαρξη του πετρελαίου, αλλά η οικονομικά βιώσιμη ανάπτυξή του. Αυτές οι δύο παράλληλες διαδρομές, μαζί με το άνοιγμα για νέα σεισμικά, συνθέτουν τον πιο πυκνό κύκλο εξελίξεων που έχει δει η αγορά εδώ και χρόνια.
