Η παραδοσιακή τυροκομία των Κυκλάδων εγγράφηκε στον κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς μας. Επόμενο βήμα, να αναγνωριστεί απο την UNESCO ως κομμάτι της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας. Πριν συμβεί αυτό, μήπως πρέπει να τα ψάξουμε και να τα γευτούμε εμείς οι ίδιοι;
Όσοι έχουμε ταξιδέψει στις Κυκλάδες πιθανότατα έχουμε απολαύσει τα εξαιρετικά τυριά που φτιάχνονται στα νησιά. Στην πρώτη γραμμή η Νάξος, η Πάρος, η Μήλος, η Σίφνος, η Μύκονος, η Τήνος, η Σύρος, η Άνδρος. Εδώ συναντάμε τυριά με πολύ δυνατό όνομα, τα οποία παρασκευάζονται για χρόνια με παραδοσιακό τρόπο. Τελευταία έχουν αναδειχθεί σύγχρονες, οργανωμένες τυροκομικές μονάδες που δεν έχουν σε τίποτα να ζηλέψουν αντίστοιχες μεγάλων παραγωγικών περιοχών της ηπειρωτικής χώρας. Κάποιοι –κυρίως νέοι– τυροκόμοι, συνεχίζοντας παραδοσιακές δομές μικρής κλίμακας, έχουν αναπτύξει κάθετες παραγωγές με μικρά ή και μεγάλα κοπάδια αιγοπρόβατα και αγελάδες, για να τροφοδοτούν με πρώτη ύλη, γάλα δηλαδή δικής τους παραγωγής, τα τυροκομεία τους. Δυναμικές τέτοιες μονάδες συναντάμε στη Νάξο, την Πάρο, τη Μύκονο, τη Σύρο…
Πιθανόν να μην τα βρίσκουμε παντού όπου βρεθούμε, αλλά, αν ψάξουμε στα ψυγεία των σούπερ μάρκετ, σε κάποιο ράφι θα έχουν τη θέση τους, σε κάποιο περιφερειακό μπακαλικάκι ή καφενείο. Κυρίως θα τα προμηθευτούμε αναζητώντας τα από τους ντόπιους. Όποιος αγαπά το πράμα το καλό, ξέρει και να το βρίσκει ρωτώντας. Ίσως κάποια δεν υπάρχουν στις ποσότητες που θέλουμε και άλλα διατίθενται μόνο στον καιρό τους. Είναι κι αυτό ένα κομμάτι που αντανακλά την αξία τους. Η σπανιότητα τους δίνει γοητεία, που ευτυχώς όλο και πιο συχνά ταυτίζεται με δυνατή γεύση και εξαιρετική ποιότητα.
Μέρος της Άυλης Πολιτιστικής μας Κληρονομιάς
Τον Νοέμβριο του 2023, καθόλου τυχαία, ξεκίνησε μια συντονισμένη και συλλογική προσπάθεια να εγγραφεί η Παραδοσιακή Τυροκομία των Κυκλάδων στο Eθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Ήδη τα τελευταία χρόνια ήταν πολλές οι συζητήσεις, οι αναφορές σε ειδικά έντυπα, η ζήτηση ήταν σε αυξητική τάση και η ανάγκη να δοθεί ώθηση σε ένα προϊόν που στηρίζει τη γαστρονομία μέσα από την παράδοση και εν τέλει τον τουρισμό ήταν εμφανής. Κυρίως όμως, ήταν ισχυρό το αίσθημα να αναδειχθούν οι τυροκομικές παραδόσεις των νησιών ως αναπόσπαστο κομμάτι της πολιτισμικής ταυτότητας των Κυκλαδιτών. Προς αυτή την κατεύθυνση συνεργάστηκαν εντατικά «[…] οι τυροκόμοι του νησιωτικούαυτού συμπλέγματος, με πρωτοβουλία του φορέα που τους εκπροσωπεί, του Επιμελητηρίου Κυκλάδων, με την καθοριστική και πολύτιμη συμβολή του Δημήτρη Ρουσουνέλου, συντάκτη του Δελτίου, και με την υποστήριξη της Διεύθυνσης Νεότερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Υπουργείου Πολιτισμού […]».
Η Παραδοσιακή Τυροκομία των Κυκλάδων εγγράφηκε στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ελλάδας με την υπ. αριθμ. 123101/21.03.2024 Υπουργική Απόφαση, «επειδή η τυροκομία είναι συνδεδεμένη με την παραγωγική ταυτότητα, το τοπίο και την πολιτισμική εμπειρία των Κυκλάδων ως σταυροδρόμι πολιτισμών και διατροφικών πρακτικών». Λόγια πολύ σημαντικά για μια ακόμα πιο σημαντική παραγωγική δραστηριότητα με πλούσια πολιτισμική διαδρομή.
Δείτε εδώ τη συνέχεια
gastronomos.gr
