Με καθαρή θέση υπέρ της περιβαλλοντικής προστασίας, αλλά και με έντονες ενστάσεις σε συγκεκριμένες ρυθμίσεις, ο Δήμος Κέας παρεμβαίνει στη διαβούλευση για τις ζώνες Natura 2000.
Το Δημοτικό Συμβούλιο, με την ομόφωνη απόφαση του, ζητάει ουσιαστικές διορθώσεις στην Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη, επισημαίνοντας ότι ορισμένες προβλέψεις, όπως κατατέθηκαν, δημιουργούν σοβαρές κοινωνικές και αναπτυξιακές ανισορροπίες για το νησί.
Η παρέμβαση επικεντρώνεται σε τρία κομβικά ζητήματα, δηλαδή στην πλήρη απαγόρευση κατοικίας σε εκτεταμένες αγροτικές ζώνες, στη δυνατότητα χωροθέτησης τουριστικών μονάδων μεγάλης κλίμακας εντός Natura και στο ειδικό καθεστώς περιοχών όπως ο Άγιος Συμεών και η Μακρόνησος.
Το βασικό μήνυμα της Δημοτικής Αρχής είναι ότι η προστασία του φυσικού πλούτου δεν μπορεί να λειτουργεί αποκομμένη από τις ανάγκες των μόνιμων κατοίκων και την ιστορική φυσιογνωμία της Κέας.
Ρ. Βελισσαροπούλου: "Θεωρώ απαράδεκτο το γεγονός ότι σε περιοχή Ζώνης Γ δεν μπορεί ένας αγρότης να χτίσει ένα σπίτι για το παιδί του"
Η δήμαρχος Κέας, Ρένα Βελισσαροπούλου, μίλησε στην "Κοινή Γνώμη" για το ψήφισμα του Δημοτικού Συμβουλίου σχετικά με τις περιοχές Natura, τονίζοντας ότι η προστασία του περιβάλλοντος πρέπει να συνδυάζεται με την κοινωνική συνοχή και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Μάλιστα, όπως ανέφερε, δεν μπορεί να απαγορεύεται η κατοικία για αγροτική χρήση, την ώρα που επιτρέπονται τουριστικές μονάδες μεγάλης κλίμακας, ενώ υπογράμμισε την ανάγκη στήριξης της πρωτογενούς δραστηριότητας και προστασίας των παραδοσιακών κτισμάτων, εκφράζοντας παράλληλα την κάθετη αντίθεσή της στην τουριστικοποίηση της Μακρονήσου.
"Είναι ένα πάρα πολύ σημαντικό θέμα για το νησί μας. Μας παρουσιάστηκαν τα σχέδια της Natura, όμως δεν έγινε διαβούλευση με φυσική παρουσία, όπως συνέβη σε άλλα νησιά, όπως στη Σύρο. Σε εμάς έγινε μόνο μια παρουσίαση μέσω τηλεδιάσκεψης. Παρόλα αυτά, πήραμε τα στοιχεία, τα μελετήσαμε αναλυτικά, διαφωνήσαμε σε συγκεκριμένα σημεία και καταθέσαμε τεκμηριωμένες προτάσεις στη διαβούλευση. Μάλιστα, πριν από μερικούς μήνες είχα επισκεφθεί και το γραφείο του αρμόδιου υφυπουργού, όπου συζητήσαμε το ζήτημα διεξοδικά. Τώρα, ενόψει και των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων, που θα ενσωματώσουν και το καθεστώς Natura, θεωρούμε ότι πρέπει να επανέλθουμε δυναμικά στο θέμα και να το θέσουμε σε νέα βάση διεκδίκησης", ανέφερε αρχικά.
Στη συνέχεια και αναφερόμενη στο βασικό σημείο διαφωνίας, η δήμαρχος επεσήμανε πως "στην Κέα η Natura καλύπτει περίπου το 50% της έκτασης του νησιού, κυρίως το ανατολικό τμήμα. Θεωρώ απαράδεκτο το γεγονός ότι σε περιοχή Ζώνης Γ δεν μπορεί ένας αγρότης να χτίσει ένα σπίτι για το παιδί του, ώστε να παραμείνει στον τόπο και να συνεχίσει την αγροτική δραστηριότητα, ενώ την ίδια στιγμή επιτρέπεται η κατασκευή ξενοδοχείων έως 150 κλινών. Αυτό δημιουργεί τεράστιες αντιφάσεις. Μέσα στους οικισμούς επιτρέπονται μικρότερες δυναμικότητες έως 100 κλίνες και στην Natura επιτρέπονται 150; Δεν είναι αυτό αντίθετο με τη λογική της προστασίας του περιβάλλοντος; Εμείς λέμε κάτι πολύ απλό, να μπορεί ο αγρότης να κατασκευάσει κατοικία που εξυπηρετεί την αγροτική χρήση και να επιτρέπονται ήπιες τουριστικές αναπτύξεις μικρής κλίμακας, έως περίπου 40 κλίνες. Αυτό σημαίνει πραγματικά ήπια ανάπτυξη".
"Η Μακρόνησος είναι ιστορικός τόπος. Δεν μπορούμε να δεχθούμε την τουριστικοποίησή της"
Παράλληλα, η κα. Βελισσαροπούλου τόνισε ότι "για εμάς είναι υποχρεωτικό να προστατευθούν τα παραδοσιακά πέτρινα κτίσματα, οι "καθοικιές". Είναι σπίτια που έχουν χτιστεί πριν από 100 και πλέον χρόνια και αποτελούν κομμάτι της πολιτιστικής μας ταυτότητας. Πρέπει να μπορούν να αναστηλώνονται, να συντηρούνται και να επεκτείνονται λειτουργικά, ώστε να μπορεί μια σύγχρονη οικογένεια να κατοικήσει σε αυτά. Αν θέλουμε να διατηρήσουμε ζωή στην ύπαιθρο, πρέπει να δώσουμε τη δυνατότητα στους ανθρώπους να φτιάξουν ένα σπίτι και να αξιοποιήσουν τα παλιά τους κτίσματα. Επίσης, υπάρχει ο Άγιος Συμεών, μια περιοχή που λειτουργεί ως οικισμός εδώ και δεκαετίες. Οι κάτοικοι απογράφονταν παλαιότερα ως Κάτω Μεριά, γι' αυτό δεν εμφανίζεται αυτόνομα σε απογραφές. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν είναι οικισμός. Σήμερα βρίσκεται σε περιοχή όπου δεν επιτρέπεται ουσιαστικά καμία δραστηριότητα. Αυτό πρέπει να διορθωθεί".
Τέλος η δήμαρχος Κέας δεν παρέλειψε να αναφερθεί στη Μακρόνησο, λέγοντας πως "είναι ιστορικός τόπος. Δεν μπορούμε να δεχθούμε την τουριστικοποίησή της. Δεν είναι δυνατόν τα κτήρια των στρατοπέδων να μετατραπούν σε ξενώνες. Η περιοχή πρέπει να είναι επισκέψιμη, να συντηρηθεί, να αποκατασταθούν τα στρατόπεδα που καταρρέουν με τον χρόνο, να υπάρξει βασική υποδομή, όπως ο προβλήτας και ένας κεντρικός δρόμος, αλλά όχι να μετατραπεί σε τουριστικό προορισμό. Σε κάποια σημεία της μελέτης προβλέπονται δραστηριότητες όπως κανό, καγιάκ ή άλλες μορφές αναψυχής. Αυτά δεν συνάδουν με τον χαρακτήρα της περιοχής. Αν πρόκειται να επιτραπούν κατ' εξαίρεση χρήσεις, εμείς προτείνουμε δραστηριότητες που υπήρχαν παραδοσιακά, όπως η μελισσοκομία και η κτηνοτροφία. Δεν μιλάμε για κάτι νέο, μιλάμε για δραστηριότητες που ιστορικά υπήρχαν στο νησί.
Ζώνη Διατήρησης Οικοτόπων
Η πιο κρίσιμη ένσταση αφορά στη Ζώνη Διατήρησης Οικοτόπων και Ειδών (ΖΔΟΕ), όπου προβλέπεται πλήρης απαγόρευση κατοικίας σε εκτός σχεδίου περιοχές. Σύμφωνα με τον Δήμο, η συγκεκριμένη ζώνη καλύπτει εκτεταμένες αγροτικές περιοχές όπου ασκούνται ενεργά κτηνοτροφικές δραστηριότητες, υπάρχουν παραδοσιακές "καθοικιές" και διατηρείται ζωντανή η πρωτογενής παραγωγή. Η καθολική απαγόρευση νέας κατοικίας υποχρεώνει νέους κτηνοτρόφους να διαμένουν μακριά από τις εκμεταλλεύσεις τους, δημιουργεί λειτουργικές δυσχέρειες και ενισχύει την εγκατάλειψη της υπαίθρου.
Ο Δήμος υποστηρίζει ότι η ρύθμιση αυτή έρχεται σε αντίθεση με τις ίδιες τις αρχές της οικοανάπτυξης, καθώς η γεωργοκτηνοτροφική δραστηριότητα αποτελεί βασικό στοιχείο διατήρησης του τοπίου. Για τον λόγο αυτό εισηγείται τη μεταφορά συγκεκριμένων τμημάτων από Ζώνη Γ σε Ζώνη Δ (Ζώνη Βιώσιμης Διαχείρισης Φυσικών Πόρων), καθώς και την πρόβλεψη ειδικής χρήσης "Κατοικία για την εξυπηρέτηση της αγροτικής χρήσης". Παράλληλα, ζητείται ρητή πρόβλεψη για την προστασία και τη δυνατότητα λειτουργικής επέκτασης των παραδοσιακών πέτρινων κατοικιών, ώστε να μπορούν να κατοικούνται από σύγχρονες οικογένειες.
Τουριστική ανάπτυξη
Ιδιαίτερη κριτική ασκείται στις προβλέψεις για τουριστικές εγκαταστάσεις έως 150 κλίνες και για εγκαταστάσεις ειδικής τουριστικής υποδομής εντός περιοχών Natura. Ο Δήμος επισημαίνει ότι τέτοιες δυναμικότητες αντιβαίνουν στην έννοια της ήπιας ανάπτυξης, ειδικά όταν εντός οικισμών επιτρέπονται μικρότερης κλίμακας μονάδες. Επιπλέον, η δυνατότητα δημιουργίας συνεδριακών κέντρων, γηπέδων γκολφ ή θεματικών πάρκων θεωρείται ασύμβατη με τον αγροτικό χαρακτήρα του νησιού.
Η πρόταση του Δημοτικού Συμβουλίου είναι ο σημαντικός περιορισμός της ανώτατης δυναμικότητας κλινών, διατήρηση του χαρακτηρισμού "χαμηλής όχλησης" και πλήρης αποκλεισμός εγκαταστάσεων μεγάλης κλίμακας από το σύνολο της περιοχής Natura. Παράλληλα, προκρίνεται η ενίσχυση μικρής κλίμακας, ήπιων μορφών τουρισμού, συνδεδεμένων με τον αγροτουρισμό, την τοπική παραγωγή και τις παραδοσιακές δραστηριότητες.
Άγιος Συμεών
Το ψήφισμα θέτει και το ζήτημα του Αγίου Συμεών, ο οποίος λειτουργεί ως οικιστικός πυρήνας για περισσότερο από έναν αιώνα, παρά το γεγονός ότι δεν αποτυπώνεται αυτοτελώς σε παλαιές απογραφές.
Ο Δήμος ζητεί ειδική θεσμική πρόβλεψη που να αναγνωρίζει τη διαχρονική και πραγματική οικιστική λειτουργία της περιοχής, προκειμένου να αποκατασταθεί μια διοικητική ασυμμετρία που δεν αντανακλά την κοινωνική πραγματικότητα.
Μακρόνησος
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο καθεστώς προστασίας της Μακρονήσου. Ο Δήμος διαφωνεί ρητά με τον τουριστικό χαρακτήρα που επιχειρείται να αποδοθεί στην περιοχή και δεν συναινεί στη μετατροπή υφιστάμενων κτιρίων σε ξενώνες.
Παράλληλα, εκφράζει αντίθεση στην ανέγερση επιπλέον εκκλησιαστικών κτισμάτων, επισημαίνοντας ότι ήδη υπάρχουν επτά ναΐσκοι. Σε περίπτωση πρόβλεψης κατ’ εξαίρεση χρήσεων, προτείνει δραστηριότητες συμβατές με τον αγροτικό χαρακτήρα, όπως η μελισσοκομία και η εκτατική βόσκηση, αντί δραστηριοτήτων αναψυχής τύπου rafting ή canoe–kayak.
Οι ομόφωνες θέσεις του Δημοτικού Συμβουλίου
Το Δημοτικό Συμβούλιο Κέας αποφάσισε ομόφωνα να ζητήσει ουσιαστικές τροποποιήσεις στην προτεινόμενη ρύθμιση για τις περιοχές Natura. Συγκεκριμένα, εισηγείται τον σημαντικό περιορισμό της δυναμικότητας τουριστικών καταλυμάτων και τον αποκλεισμό εγκαταστάσεων μεγάλης κλίμακας, τη μεταφορά τμημάτων της Ζώνης Γ σε Ζώνη Δ, καθώς και την πρόβλεψη κατοικίας για αγροτική χρήση.
Παράλληλα, ζητά ρητή προστασία και δυνατότητα λειτουργικής επέκτασης των παραδοσιακών "καθοικιών", θεσμική αναγνώριση του Αγίου Συμεών και εκφράζει την κάθετη διαφωνία του με την τουριστικοποίηση της Μακρονήσου.
