Ένα γκρίζο σώμα μήκους περίπου τριών μέτρων ξεβράστηκε τον Απρίλιο στις ακτές της κομητείας Σλάιγκο, στη δυτική Ιρλανδία. Για τους περισσότερους ήταν ακόμη ένας νεκρός καρχαρίας. Για τους επιστήμονες, όμως, ήταν ένας «επισκέπτης» από μια άλλη εποχή.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του BBC o καρχαρίας της Γροιλανδίας που εντοπίστηκε νεκρός υπολογίζεται ότι είχε ηλικία τουλάχιστον 150 ετών. Γεννήθηκε όταν βασίλευε η βασίλισσα Βικτωρία στη Βρετανία και πρόεδρος των ΗΠΑ ήταν ο Αβραάμ Λίνκολν. Κι όμως, για το είδος του θεωρούνταν… ακόμη νέος.
Ο συγκεκριμένος καρχαρίας αποτελεί το μακροβιότερο σπονδυλωτό ζώο του πλανήτη, με εκτιμώμενη διάρκεια ζωής που μπορεί να φθάνει ακόμη και τα 400 χρόνια, ενώ ορισμένες επιστημονικές εκτιμήσεις ανεβάζουν το ανώτατο όριο ακόμη και στα 500 χρόνια.
Ένας οργανισμός που αψηφά τη γήρανση
Αυτό που συναρπάζει περισσότερο τους ερευνητές δεν είναι μόνο η ηλικία του, αλλά ο τρόπος με τον οποίο καταφέρνει να παραμένει λειτουργικός επί αιώνες.
Η καρδιά του συνεχίζει να λειτουργεί για εκατοντάδες χρόνια, οι ιστοί του εμφανίζουν εξαιρετικά αργούς ρυθμούς φθοράς, ενώ ακόμη και τα μάτια του παρουσιάζουν αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα στη γήρανση, σε αντίθεση με ό,τι συμβαίνει στα περισσότερα σπονδυλωτά.
Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι η μελέτη των μηχανισμών αυτών θα μπορούσε να προσφέρει πολύτιμες απαντήσεις για τη βιολογία της γήρανσης και, μακροπρόθεσμα, ακόμη και για την ανθρώπινη μακροζωία.
Ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια των ωκεανών
Παρά το εντυπωσιακό του μέγεθος – φτάνει τα πέντε μέτρα μήκος και μπορεί να ζυγίζει εκατοντάδες κιλά – ο καρχαρίας της Γροιλανδίας παραμένει ένα από τα λιγότερο μελετημένα μεγάλα θαλάσσια ζώα.
Ζει στα παγωμένα νερά της Αρκτικής και του Βόρειου Ατλαντικού, γύρω από τη Γροιλανδία, την Ισλανδία και τον Καναδά, σε μεγάλα βάθη και με εξαιρετικά αργές κινήσεις.
Τρέφεται κυρίως με νεκρά ζώα, όμως έχει καταγραφεί να αιφνιδιάζει ακόμη και φώκιες, χρησιμοποιώντας ισχυρή αναρρόφηση για να καταπιεί ολόκληρη τη λεία του.
Παρά τις δεκαετίες έρευνας, οι επιστήμονες εξακολουθούν να αγνοούν βασικά στοιχεία της ζωής του. Δεν γνωρίζουν πού αναπαράγεται, πού γεννά τα μικρά του, πόσα γεννά κάθε φορά ή κάθε πότε αναπαράγεται.
Ωριμάζει… μετά από ενάμιση αιώνα
Ένα από τα πιο εντυπωσιακά χαρακτηριστικά του είδους είναι ο εξαιρετικά αργός ρυθμός ανάπτυξής του.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι οι καρχαρίες της Γροιλανδίας φθάνουν σε αναπαραγωγική ωριμότητα μόλις μετά τα 150 χρόνια ζωής. Αυτό σημαίνει ότι το ζώο που ξεβράστηκε στην Ιρλανδία πιθανότατα μόλις είχε αποκτήσει τη δυνατότητα να συμβάλει στην αναπαραγωγή του πληθυσμού.
Ακριβώς γι’ αυτό οι επιστήμονες αντιμετώπισαν τον θάνατό του ως σημαντική απώλεια για το είδος.
Το πολύτιμο μάθημα ενός νεκρού καρχαρία
Η νεκροψία πραγματοποιήθηκε από ερευνητές του Εθνικού Μουσείου της Ιρλανδίας και πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, χωρίς να εντοπιστούν ίχνη τραυματισμού ή εμπλοκής σε αλιευτικά εργαλεία.
Το δέρμα, τα όργανα και οι ιστοί συλλέχθηκαν για περαιτέρω ανάλυση, ενώ το μουσείο σχεδιάζει να εκθέσει το εντυπωσιακό ζώο ώστε να αναδείξει τόσο τη μοναδική βιολογία του όσο και τα πολλά ερωτήματα που εξακολουθούν να περιβάλλουν το πιο μακρόβιο σπονδυλωτό της Γης.
Για την επιστήμη, ο καρχαρίας της Γροιλανδίας δεν αποτελεί απλώς ένα σπάνιο θαλάσσιο είδος. Είναι ένα ζωντανό εργαστήριο της εξέλιξης, που ίσως κρύβει απαντήσεις σε ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα της βιολογίας: γιατί κάποιοι οργανισμοί καταφέρνουν να νικούν τον χρόνο.
Πηγή: naftemporiki.gr
