Επιβαρύνσεις στις τιμές των προϊόντων και υπηρεσιών φέρνουν οι νέοι άμεσοι και έμμεσοι φόροι, που ισχύουν από εχθές και οι οποίοι θα επιδεινώσουν την ήδη περιορισμένη οικονομική δυναμική του μέσου πολίτη.
Η ήδη βεβαρημένη οικιακή και επιχειρηματική οικονομία, όπως αυτή διαμορφώθηκε στην τελευταία εξαετία των μνημονίων, θα δεχθεί νέες πιέσεις από την αύξηση της φορολογίας, που θα επιφέρει μείωση του εισοδήματος, ενώ εν αμφιβόλω τίθεται η αναμενόμενη εισπραξιμότητα των μέτρων.
Η επιβολή των νέων φόρων συμπεριλαμβάνεται στα μέτρα της συμφωνίας με τους πιστωτές, με άμεση έναρξη εφαρμογής.
Αυξήσεις τιμών σε είδη ευρείας κατανάλωσης, που όχι μόνο θα επηρεάσουν αρνητικά την οικονομία των νοικοκυριών, αλλά θα συρρικνώσουν περαιτέρω την ήδη περιορισμένη αντοχή των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, με την αύξηση του ΦΠΑ κατά μία μονάδα, αλλά και την κατάργηση των μειωμένων φορολογικών συντελεστών των νησιών.
Πέραν αυτής της έμμεσης επιβάρυνσης, θα υπάρξει μείωση των εισοδημάτων και με άμεση φορολογία, που αφορά στην αύξηση της προκαταβολής φόρου και την αύξηση της παρακράτησης του φόρου μισθωτών και συνταξιούχων.
Η αύξηση του ΦΠΑ από 23% στο 24% επιφέρει αύξηση τιμών σε προϊόντα και υπηρεσίες, όπως είδη διατροφής, καπνό, έπιπλα, ρουχισμό, ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, εστίαση, εισιτήρια μέσων μαζικής μεταφοράς, κόμιστρα ταξί, καύσιμα, αυτοκίνητα, λογαριασμοί κινητής και σταθερής τηλεφωνίας και συνδρομών τηλεόρασης, ενώ θα επηρεάσει και τις τιμές των ακινήτων.
Από εχθές καταργήθηκε και το ειδικό καθεστώς των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ σε Θάσο, Άνδρο, Τήνο, Κάρπαθο, Μήλο, Σκύρο, Αλόννησο, Κέα, Αντίπαρο και Σίφνο, με τους συντελεστές να αυξάνονται από 16% σε 24%.
Αυξήσεις που θα επιφέρουν οι έμμεσοι φόροι
Σχετικές διευκρινίσεις επί της φορολογίας που επιβάλλεται, δόθηκαν από την Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων.
Αυξάνεται ο μειωμένος κατά 50% συντελεστής ειδικού φόρου κατανάλωσης στην μπίρα που παράγεται στη χώρα μας ή σε άλλα κράτη-μέλη της Ε.Ε. από ανεξάρτητα μικρά ζυθοποιεία, εφόσον η παραγωγή τους δεν υπερβαίνει τα 200.000 εκατόλιτρα μπίρα ετησίως.
Αυξάνονται οι συντελεστές του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης ενεργειακών προϊόντων και συγκεκριμένα στην αμόλυβδη βενζίνη από 670 σε 700 ευρώ ανά χιλιόλιτρο, στο ντίζελ κίνησης από 330 σε 410 ευρώ ανά χιλιόλιτρο και στο υγραέριο κίνησης από 330 σε 430 ευρώ ανά τόνο, με τις ρυθμίσεις αυτές να έχουν ημερομηνία έναρξης ισχύος από τις 15 Οκτωβρίου 2016.
Σε ότι αφορά στο φυσικό αέριο γίνεται διαχωρισμός μεταξύ της οικιακής χρήσης και της χρήσης από τους λοιπούς καταναλωτές,
όπου για οικιακή χρήση μειώνεται ο ΕΦΚ από 1,5 ευρώ σε 0,3 ευρώ ανά gigajoule και για τους λοιπούς καταναλωτές παραμένει σταθερός. Παράλληλα καταργείται ο ΕΦΚ για το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και επιβάλλεται κλιμακωτός ΕΦΚ για τις υπόλοιπες χρήσεις φυσικού αερίου.
Επιβάλλεται φόρος κατανάλωσης στον καφέ, οι συντελεστές του οποίου ορίζονται ανάλογα με το είδος αυτού, όπως και στα υγρά αναπλήρωσης του ηλεκτρονικού τσιγάρου.
Επιβολή ειδικού τέλους στους μηνιαίους λογαριασμούς κάθε σύνδεσης συνδρομητικής τηλεόρασης, το οποίο ανέρχεται στο 10% επί του συνολικού μηνιαίου λογαριασμού περιλαμβανομένου και του παγίου τέλους που εισπράττεται υπέρ της επιχείρησης, πριν τον υπολογισμό του ΦΠΑ.
Μεταβολή επέρχεται και στα τέλη ταξινόμησης των ΙΧ οχημάτων, με αύξηση έως και 10% στις τιμές λιανικής, για τα οχήματα των οποίων η σημερινή λιανική αξία είναι άνω των 17.000 ευρώ, ενώ αυξομείωση τιμών θα υπάρξει και στα φθηνότερα οχήματα.
Άμεση φορολογία
Οι νέες κλίμακες φορολόγησης εισοδήματος θα επιφέρουν αύξηση της παρακράτησης του φόρου εισοδήματος για μισθωτούς και συνταξιούχους, η οποία ξεκίνησε για μισθοδοσίες και συντάξεις που εκκαθαρίζονται από 27-5-2016 και η παρακράτηση δεν θα διενεργηθεί αναδρομικά από 1-1-2016.
Όπως επισημαίνεται στην εγκύκλιο της Γενικής Γραμματείας Εσόδων,
ο συμψηφισμός της διαφοράς φόρου για τα εισοδήματα από την αρχή του έτους ως και τον Μάιο θα γίνει με την εκκαθάριση των δηλώσεων που θα υποβληθούν το 2017, για το φορολογικό έτος 2016.
Για την παρακράτηση φόρου μισθωτών του ιδιωτικού τομέα (14 μισθοί) προκύπτουν ότι για μισθωτούς χωρίς παιδιά προκύπτουν επιβαρύνσεις για όσους έχουν μηνιαίο εισόδημα από 621 έως 2.000 ευρώ και για όσους έχουν μηνιαία εισόδημα πάνω από 3.071 ευρώ. Για όσους έχουν μισθό από 2.000 έως 3.071 προκύπτουν ελαφρύνσεις που φθάνουν ακόμη και 22,44 ευρώ το μήνα.
Για μισθωτούς με ένα παιδί προκύπτουν επιβαρύνσεις από 2,11 έως 15,90 ευρώ το μήνα για όσους βρίσκονται στη ζώνη μηνιαίου μισθού από 642 έως 1.928 ευρώ. Προκύπτουν ελαφρύνσεις από 1,83 έως 25,96 για όσους έχουν μηνιαίο μισθό από 2.000 έως 3.071 ευρώ.
Για μισθωτούς με δυο παιδιά προκύπτουν επιβαρύνσεις από 0,14 έως 12,38 ευρώ για όσους έχουν μηνιαίο μισθό από 642 έως 1.928 ευρώ και ελαφρύνσεις από 5,35 έως 29,48 ευρώ για όσους έχουν μηνιαίο μισθό από 2.000 έως 3.071 ευρώ.
Για μισθωτούς με τρία παιδιά οι επιβαρύνσεις προκύπτουν για μηνιαίο μισθό από 1.285 έως 1.785 ευρώ και ελαφρύνσεις για μισθούς από 928 έως 1214 και από 1857 έως 3.142 ευρώ.
Για εισοδήματα άνω των 60.000 ευρώ, ανεξαρτήτως οικογενειακής κατάστασης προκύπτουν επιβαρύνσεις.
Επιβάρυνση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων
Με τη δήλωση ότι «η αύξηση του ΦΠΑ συρρικνώνει ακόμα περισσότερο την πραγματική οικονομία», ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ, Γ. Καββαθάς, έθεσε τις αρνητικές επιπτώσεις που θα επέλθουν για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Συγκεκριμένα, ανέφερε ότι «εάν οι επιχειρήσεις επιλέξουν να απορροφήσουν τις νέες επιβαρύνσεις θα αντιμετωπίσουν σοβαρά προβλήματα ρευστότητας. Εάν από την άλλη επιλέξουν να το μετακυλήσουν στις τιμές θα προσθέσουν ακόμα ένα λιθαράκι στην διαρκώς μειούμενη ζήτηση.
Σε κάθε περίπτωση το αποτέλεσμα θα είναι το ίδιο. Νέα λουκέτα και νέες απώλειες θέσεων εργασίας, χωρίς μάλιστα η θυσία αυτή να οδηγεί σε αύξηση των εσόδων του δημοσίου που είναι και ο στόχος της κυβέρνησης….Ένας νέος φαύλος κύκλος βαθιάς ύφεσης είναι προ των πυλών που εν μέρει επιβεβαιώνεται και από την ΕΛΣΤΑΤ με την πρόσφατη αναθεώρηση επί τα χείρω για περαιτέρω συρρίκνωση του ΑΕΠ το 2016».
Επεσήμανε δε την αναγκαιότητα εφαρμογής αναπτυξιακών πολιτικών, λέγοντας ότι «Το αντίδοτο σε αυτή την δυσμενή συνθήκη είναι αναπτυξιακές πολιτικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Ωστόσο η λέξη ανάπτυξη έχει ειπωθεί τόσες φορές που έχει χάσει πλέον την οξύτητα της. Πρέπει κάποια στιγμή να γίνει κατανοητό κάτι που αποτελεί το απόσταγμα της εμπειρίας μας από τα τελευταία 7 υφεσιακά και μνημονιακά χρόνια. Ότι, οι όποιες προσπάθειες ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας έγιναν, είτε υπό την μορφή αναπτυξιακών μέτρων, είτε υπό την μορφή διαρθρωτικών αλλαγών, εξουδετερώθηκαν εξαιτίας των αυστηρών δημοσιονομικών στόχων. Ο κίνδυνος επανάληψης αυτού του αποτελέσματος είναι πλέον υπαρκτός. Με την διαφορά, ότι η εξαντλημένη ελληνική οικονομία, δεν έχει πλέον τις ίδιες αντοχές και τα ίδια περιθώρια ανάκαμψης, και τα φορολογικά βάρη έχουν ξεπεράσει κατά πολύ τη φοροδοτική ικανότητα των πολιτών».