Την επενδυτική ευκαιρία στον τομέα της Άμυνας καλούνται να αδράξουν οι ελληνικές επιχειρήσεις του κλάδου στο πλαίσιο μιας σειράς χρηματοδοτικών δράσεων και προγραμμάτων που δρομολογούνται σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο, όπως τονίστηκε σε ενημερωτική εκδήλωση με θέμα «Εθνικές & Ευρωπαϊκές Χρηματοδοτικές Ευκαιρίες στον Τομέα της Άμυνας» που διοργάνωσε ο ΣΕΚΠΥ (Σύνδεσμος Ελλήνων Κατασκευαστών Αμυντικού Υλικού), με την υποστήριξη της Τράπεζας Πειραιώς και της PwC.
Αμυντική αλυσίδα αξίας
Μηχανισμοί όπως το European Defence Fund (EDF), οι πρωτοβουλίες κοινών προμηθειών EDIRPA (European Defence Industry Reinforcement through common Procurement Act), το ASAP (Act in Support of Ammunition Production), το Military Mobility, η αυξημένη εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και η πρωτοβουλία ReArm Europe διαμορφώνουν ένα νέο, πιο συνεκτικό επενδυτικό οικοσύστημα για τον αμυντικό τομέα. Επίσης τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία EDIP (European Defence Industry Programme), ECF (European Competitiveness Fund) και MFF (Multiannual Financial Framework), με έμφαση στις δυνατότητες που δημιουργούνται για τη συμμετοχή της ελληνικής βιομηχανίας στα νέα ευρωπαϊκά σχήματα, σε συνδυασμό με νέα εγχώρια χρηματοδοτικά εργαλεία δημιουργούν εύφορο επενδυτικό κλίμα.
Όπως τόνισε ο πρόεδρος του ΣΕΚΠΥ, Αναστάσιος Ροζολής, «η ευρωπαϊκή αμυντική αγορά εισέρχεται σε περίοδο βαθιάς αναδιάταξης, με αυξανόμενες επενδύσεις, επανεκβιομηχάνιση της παραγωγικής βάσης και νέα χρηματοδοτικά εργαλεία που καλύπτουν πλέον ολόκληρη την αλυσίδα, από την έρευνα και ανάπτυξη έως την παραγωγή και την κοινή προμήθεια». Και υπογράμμισε πως η ελληνική αμυντική βιομηχανία διαθέτει σήμερα τα εργαλεία ώστε να ενισχύσει τη συμμετοχή της στις ευρωπαϊκές αλυσίδες αξίας, να αυξήσει την παραγωγική της ικανότητα και να εξελιχθεί σε ουσιαστικό πυλώνα της ευρωπαϊκής αμυντικής στρατηγικής έως το 2030.
Oι χρηματοδοτικές ευκαιρίες που παρουσιάστηκαν, καταδεικνύουν ότι η αμυντική βιομηχανία έχει τις δυνατότητες ισχυρής ανάπτυξης τα επόμενα χρόνια. Το αυξανόμενο ευρωπαϊκό ενδιαφέρον για επενδύσεις στην άμυνα, την ασφάλεια και τις τεχνολογίες διττής χρήσης δημιουργεί μια αγορά με βάθος, διάρκεια και προβλεψιμότητα. Η κινητοποίηση των επιχειρήσεων του κλάδου θεωρείται κρίσιμη για την αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων, ιδιαίτερα σε μια περίοδο όπου οι γεωπολιτικές εξελίξεις και οι τεχνολογικές απαιτήσεις διαμορφώνουν νέες προοπτικές για την εγχώρια παραγωγική βάση. Απαραίτητη προϋπόθεση όμως είναι η στρατηγική προετοιμασία, οι συνεργασίες και η ενεργός συμμετοχή σε διεθνή συνεργατικά σχήματα.
Ενεργά και εν αναμονή Εθνικά και Ευρωπαϊκά Χρηματοδοτικά Προγράμματα
Σύμφωνα με τα στοιχεία της VK Premium, τα Χρηματοδοτικά Προγράμματα για την Ενίσχυση της Αμυντικής Βιομηχανίας που αναμένονται ή είναι ήδη ενεργά, συνοπτικά είναι τα εξής:
-Καθεστώς ενίσχυσης έως 75% για τους τομείς της Άμυνας και Κατασκευής Οχημάτων (Αν. Νόμος), αναμένεται
-Καθεστώς για τις Νέες Τεχνολογίες (Αν. Νόμος), αναμένεται
-Καθεστώς Μεταποίηση – Εφοδιαστική Αλυσίδα (Αν. Νόμος) ενεργό
-Καθεστώς Μεγάλες Επενδύσεις (Αν. Νόμος) ενεργό
-Ενεργή δράση ΕΣΠΑ για μεταποιητικές επιχειρήσεις, ενεργό
-Νέα δράση ΕΣΠΑ για την ανάπτυξη προηγμένων τεχνολογιών STEP (ΑΙ, κυβερνοασφάλεια, τεχνολογίες διττής χρήσης Dual-Use), αναμένεται
-Νέα δράση ΕΣΠΑ για τη στήριξη τεχνολογιών και προϊόντων με σαφή αμυντικό προσανατολισμό και τον εκσυγχρονισμό των γραμμών παραγωγής, αναμένεται
–Φορολογικά κίνητρα για δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης, τα οποία επιτρέπουν υπερέκπτωση έως και 100%, ενεργό
–Δανειοδότηση ΤΕΠΙΧ με ευνοϊκούς όρους (έως 80% εγγύηση του δανείου από την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα και επιδότηση επιτοκίου), ενεργό
Αναλυτικά, ήδη ανακοινώθηκαν τρία καθεστώτα από τον Αναπτυξιακό Νόμο για τη μεταποίηση, τις μεγάλες επενδύσεις και για τις περιοχές ειδικής ενίσχυσης, ενώ στο προσεχές διάστημα αναμένεται να ενεργοποιηθεί το καθεστώς για τις νέες τεχνολογίες, καθώς και ένα εξειδικευμένο καθεστώς για τον τομέα της άμυνας. Το τελευταίο καλύπτει δραστηριότητες όπως η κατασκευή αμυντικού εξοπλισμού, οχημάτων και αεροσκαφών, καθώς και κρίσιμων υποσυστημάτων. Το συνολικό ύψος ενισχύσεων για τις δράσεις αυτές ανέρχεται σε περίπου 150 εκατ. ευρώ, με συνδυασμό επιδοτήσεων και φορολογικών κινήτρων.
Επίσης το ενεργό πρόγραμμα ΕΣΠΑ «Παράγουμε στην Ελλάδα» παρέχει επιδότηση έως το 55% του προϋπολογισμού επενδύσεων, με επιχορηγούμενα ποσά από 100.000 έως 400.000 ευρώ. Οι επιλέξιμες δαπάνες περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, παραγωγικό εξοπλισμό, ψηφιακά συστήματα, πιστοποιήσεις, καθώς και ενέργειες εξωστρέφειας, στοιχείο κρίσιμο για τη συμμετοχή των επιχειρήσεων σε διεθνείς αλυσίδες αξίας. Παράλληλα, αναμένονται σύντομα νέα δράση που σχετίζεται με την ευρωπαϊκή πρωτοβουλία STEP (Strategic Technologies for Europe Platform), η οποία στοχεύει στην ανάπτυξη προηγμένων τεχνολογιών, όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η κυβερνοασφάλεια, οι ημιαγωγοί και οι καθαρές τεχνολογίες, η άμυνα, η ασφάλεια και οι τεχνολογίες διττής χρήσης (Dual-Use). Η δράση θα παρέχει ενισχύσεις που μπορεί να φτάσουν έως και το 65% για συγκεκριμένες επενδύσεις, με ανώτατο όριο επιδότησης τα 200.000 ευρώ. Επιπλέον θα ανακοινωθεί δράση τη στήριξη τεχνολογιών και προϊόντων με σαφή αμυντικό προσανατολισμό, την κλιμάκωση παραγωγικής ικανότητας και τον εκσυγχρονισμό των γραμμών παραγωγής.
Η συγκεκριμένη δράση θα παρέχει ενισχύσεις έως 75% με ανώτατο όριο προϋπολογισμού τα 5 εκατ. ευρώ. Σημαντικά είναι και τα φορολογικά κίνητρα για δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης, τα οποία επιτρέπουν υπερέκπτωση έως και 100% ή και υψηλότερη σε ορισμένες περιπτώσεις. Το μέτρο αυτό λειτουργεί ως καταλύτης για την ενίσχυση της καινοτομίας, μειώνοντας ουσιαστικά το φορολογικό βάρος των επιχειρήσεων που επενδύουν σε τεχνολογική ανάπτυξη. Συμπληρωματικά, εργαλεία όπως το ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ προσφέρουν πρόσβαση σε δανεισμό με επιδότηση επιτοκίου και περιορισμένες εξασφαλίσεις, καλύπτοντας επενδυτικά σχέδια έως και 10 εκατ. ευρώ. Η δυνατότητα περιόδου χάριτος και η εγγύηση έως 80% από το Ταμείο ενισχύουν περαιτέρω τη ρευστότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με τον κ Κώστα Βαμβακά, CEO της VK PREMIUM, «η Ελλάδα ενεργοποιεί ένα πλέγμα χρηματοδοτικών κινήτρων που περιλαμβάνει επιχορηγήσεις, φορολογικές απαλλαγές και δανειακά εργαλεία με ευνοϊκούς όρους, δημιουργώντας ένα ελκυστικό περιβάλλον για νέες επενδύσεις». Και συμπλήρωσε λέγοντας πως «με συντονισμένες συνεργασίες, συμμετοχή σε διεθνή έργα και έμφαση στην τεχνολογική καινοτομία, η ελληνική αμυντική βιομηχανία έχει τη δυνατότητα να εξελιχθεί σε βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής αμυντικής στρατηγικής έως το 2030. Οι επιχειρήσεις που θέλουν να εισέλθουν ή να επεκτείνουν τις δραστηριότητές στους στον χώρο της Άμυνας, πρέπει να έχουν κατάλληλη προετοιμασία (εσωτερική αξιολόγηση, ανάλυση της αγοράς, κ.λπ.) έτσι ώστε να διαμορφώσουν ένα αποτελεσματικό σχέδιο υλοποίησης (ανάπτυξη, χρηματοδότηση, δικτύωση, κ.λπ.)».
Συγκεντρώνοντας τις μέχρι τώρα δράσεις της Ευρώπης ο Ιωάννης Βουτσίνος, Managing Director, Head of EU Affairs & Funding της PwC, τόνισε τις προοπτικές συμμετοχής ελληνικών επιχειρήσεων σε συνεργατικά ευρωπαϊκά έργα που περιλαμβάνουν τις δράσεις SAFE, EDF (2021-2027), CEF Transport Μilitary Mobility and Logistics, Digital Europe Specific Objective (Cybersecurity and Trust), Horizon Europe: Pillar 2, clusters “Civil security for Society” and “Digital, Industry and Space” + EIC, EDIP -European Defence Industry Programme, NATO Programmes DIANA και NIF για Deep tech startups και early-stage companies.
Τις στρατηγικές εξελίξεις στον ευρωπαϊκό αμυντικό σχεδιασμό και τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία EDIP, ECF και MFF, με έμφαση στις δυνατότητες που δημιουργούνται για τη συμμετοχή της ελληνικής βιομηχανίας στα νέα ευρωπαϊκά σχήματα παρουσίασε κκ μέρους της ΓΔΑΕΕ ο Γενικός Διευθυντής της Υποστράτηγος Ιωάννης Μπούρας. Εστιάζοντας στο EDIP, τα στελέχη της ΓΔΑΕΕ τόνισαν πως στοχεύει στην αμυντική αυτονομία της Ευρώπης, δίνοντας έμφαση στην Ευρωπαϊκή Αμυντική Τεχνολογική και Βιομηχανική Βάση (EDTIB), την Εφοδιαστική αλυσίδα, την Αύξηση της παραγωγής και την Ουκρανία. Είναι ένας Πολύπλοκος μηχανισμός, θέτει το ρυθμιστικό πλαίσιο, έχει προϋπολογισμό 1,5 δις ευρώ.
Να σημειωθεί ότι η ΓΔΑΕΕ ανέλυσε τις επιμέρους ενότητες του EDIP και συγκεκριμένα EDIP -Industrial Reinforcement Actions – IRA ύψους 434 εκατ. ευρώ και αφορά πυραύλους, counter-UxS, αισθητήρες, Ηλεκτρονικό Πόλεμο, Πρώτες ύλες, παραγωγή και επιτάχυνση πυρομαχικών & πυραύλων, Διατήρηση υψηλού ρυθμού παραγωγής βασικών πλατφορμών & τελικών συστημάτων. Το EDIP -European Defence Projects for Common Interests – EDPCI ύψους 325 εκατ. ευρώ με βασικά χαρακτηριστικά την επιτάχυνση κρίσιμων αμυντικών δυνατοτήτων, την εστίαση σε μεγάλες, υψηλού ρίσκου και υψηλού αντικτύπου ικανότητες, τις συνέργειες με PESCO – EDA – NATO, και ολοκλήρωση δράσεων έως 2033. Το EDIP -Fund to Accelerate Defence Supply Chain Transformation –FAST, ύψους 100 εκατ. ευρώ που αφορά τη δημιουργία equity fund of funds υπό τον EIF, με συγχρηματοδότηση της ΕΙΒ και των κρατών-μελών. Τέλος το MFF Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028 – 2034 ύψους 1,9 τρις. ευρώ περιλαμβάνει για την άμυνα κεφάλαια ύψους 131 δις. ευρώ και για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας (ECF) ποσό των 409 δις ευρώ.
naftemporiki.gr